Виженер шифрлау автоматын тұрақты еске сақтау құрылғыларында синтездеу Алматы 2013 Ақпаратты қорғау әдістерінің келесі түрлері бар



Дата24.04.2018
өлшемі445 b.



Ақпаратты қорғау әдістерінің келесі түрлері бар:

  • Ақпаратты қорғау әдістерінің келесі түрлері бар:

  • а) аппаратты қорғау әдістері;

  • б) бағдарламалық қорғау әдістері;

  • в) ақпаратты криптографиялық шифрлау;

  • г) резервті көшіру;

  • д) қорғаудың физикалық шаралары;

  • е) ақпаратты қорғау ұйымдастырушылық іс-шаралар



Аппараттық қорғау әдістері.

  • Аппараттық қорғау әдістері.

  • Аппаратты қорғау құрылғыларына түрлі электронды, электронды-механикалық, электронды-оптикалық құрылғылар жатады. Қазіргі уақытқа дейін аппараттық құрылғылардың әртүрлі мақсаттағы едәуір көп түрі жасап шығарылған, дегенменде көп таралғандары мыналар:

  • − реквизиттерді қорғауға арналған арнайы регистрлер: парольдері, растау кодтары, құпиялық деңгей немесе грифтерді;

  • − кодтар генераторы, кодтарды растау құрылғыларының автоматтық генерациясы үшін арналған;

  • − адамды, оның жеке сипаттамаларын растауға, бағытталған өлшеу құрылғысы (дауысын, саусақ белгілерін);

  • − арнайы құпиялылық биттері, олардың мәндері ЕСҚ сақталған ақпараттың құпиялылық деңгейін анықтайды;

  • − мәліметтерді беру адресін тексеру мақсатында байланыс желісіндегі ақпаратты жіберудің үзу сұлбалары.

  • Кең таралу үстіндегі, аппаратты қорғау құралдарының ерекше тобы - ақпаратты шифрлау құрылғылары (криптографиялық әдістер) болып табылады.



Бағдарламалық қорғау құралдарына, қорғау функцияларын орындау үшін арналған және мәліметтерді өңдеу жүйелерінің бағдарламалық қамтамасы құрамына қосылған - арнайы программалар жатқызылады. Бағдарламалық қорғау - қорғаудың ең кең таралған түрі болып есептеледі, оған оның мынадай жағымды қасиеттері себепші болады, атап айтқанда әмбебаптылық, икемділік, жүзеге асырылудың жеңілділігі, өзгертілуінің шексіз мүмкіншіліктері.

  • Бағдарламалық қорғау құралдарына, қорғау функцияларын орындау үшін арналған және мәліметтерді өңдеу жүйелерінің бағдарламалық қамтамасы құрамына қосылған - арнайы программалар жатқызылады. Бағдарламалық қорғау - қорғаудың ең кең таралған түрі болып есептеледі, оған оның мынадай жағымды қасиеттері себепші болады, атап айтқанда әмбебаптылық, икемділік, жүзеге асырылудың жеңілділігі, өзгертілуінің шексіз мүмкіншіліктері.

  • Функционалдылық мақсаты бойынша оларды келесі топтарға бөлуге болады:

  • − техникалық құрылғылардың (терминалдардың, енгізу-шығару құрылғыларының топтық басқарылуы, ЭЕМ, ақпарат тасымлдаушылардың), тапсырмалардың және қолданушылардың бірдейлілігі;

  • − техникалық құрылғылардың (күндері және жұмыс уақыты, қолдануға рұқсат етілген тапсырмалар) және қолданушылардың құқықтарын анықтау;

  • − техникалық құрылғылардың және қолданушылардың жұмысын бақылау;

  • − қолданылуы шектелген ақпаратты өңдеу кезінде техникалық құрылғылардың және қолданушылардың жұмысын тіркеу;

  • − ЕСҚ-нан ақпаратты пайдаланғаннан кейін жою;

  • − рұқсат етілмеген әрекет кезіндегі дабыл;

  • − әртүрлі мақсаттағы қосымша бағдарламалар: қорғау механизмінің жұмысын бақылау, құпиялық грифті шығарылатын мәліметтерге қою.



Криптографиялық қорғау әдістері

  • Криптографиялық қорғау әдістері

  • Мәліметтерді қорғаудың криптографиялық әдістері автоматтандырылған жүйелерде ЭЕМ- дерде өңделетін немесе әртүрлі типтегі ЕСҚ- да сақталатын ақпаратты қорғау үшін пайдаланады. Криптографиялық түрлендіру рұқсат етілмеген алдын- алу тәсілі ретінде көпғасырлық тарихқа ие. Қазіргі кезде көптеген шифрлар әдістері жетілдірілген және қолданудың теориялық және практикалық негіздері құрылған. Бұл әдістердің көбісі ақпаратты жабуда ойдағыдай пайдалануы мүмкін. Қандай себептен ақпараттық жүйелерде криптографиялық әдістерді пайдалану проблемасы қазіргі кезде аса маңызды болды. Бір жағынан, компьютерлік жүйелерді, соның ішінде үлкен көлемді мемлекеттік ақпараттарды, әскери, коммерциялық және жеке тұлғалардың рұқсат етілмеген мәліметтері жіберілетін интернет глобальді жүйесі пайдаланады. Екінші жағынан, жаңа қуатты компьютерлердің жүйелі және нейронды есептеу техникасының пайда болуы шешуге мүмкін емес деп саналған криптографиялыұ жуйеге сенімсіздігін арттырды. Ақпараттарды түрлендіру жолымен қорғау проблемасымен криптология айналысады (kryptos - құпиялы, logos - ғылым). Криптология 2 бағытқа бөлінеді- криптография және криптоанализ. Бұл бағыттардың мақсаты бір-біріне қарама-қайшы. Криптография ақпаратты түрлендірудің математикалық әдістерін іздеу және зерттеумен айналысады. Криптоанализ ортасы – ақпаратты кілтсіз шешу мүмкіндігін зерттейді. Қазіргі заманғы криптология 4 үлкен бөлімнен тұрады:

  • − симметриялы криптожүйелер;

  • − ашық кілтті криптожүйелер;

  • − электронды қолтаңба жүйелері;

  • − кілттермен басқару.

  • Криптографиялық әдістерді пайдаланудың негізгі бағыттары - ақпаратты байланыс салалары арқылы жіберу ( мысалы, электронды почта) , жіберілетін хабарламалардың шығынын растау, тасығыштағы шифрланған түрдегі ақпаратты сақтау ( документтер, мәліметтер базасы )



Қазіргі кездегі шифрлау әдістерін екі үлкен топқа бөліп көрсетуге болады:

  • Қазіргі кездегі шифрлау әдістерін екі үлкен топқа бөліп көрсетуге болады:

  • 1. Симметриялы (құпия кілтпен)

  • 2. Симметриялы емес (ашық кілтпен)

  • Кең таралған шифрлау әдістері:

  • − алмастыру арқылы шифрлау;

  • − ауыстыру арқылы шифрлау;

  • − гаммалау арқылы шифрлау;

  • − аналитикалық түрлендіру;

  • − құрамдастыру шифрлары .



Ақпаратты қорғаудың негізгі аппараттық жабдықтарына мыналар жатады:

  • Ақпаратты қорғаудың негізгі аппараттық жабдықтарына мыналар жатады:

  • − қолданушыны идентификациялайтын ақпаратты (магнитты және пластикалық карталар, қолтаңба іздері және т.с.с.) енгізуге арналған құрылғылар;

  • − ақпаратты шифрлауға арналған құрылғылар;

  • − жұмыс станциялары мен серверлердің (электронды құлыптар мен бұғаттауыштар) рұқсатсыз қосылуына қарсы тұруға арналған құрылғылар.

  • Ақпаратты қорғаудың қосымша аппараттық жабдықтарына мыналар жатады:

  • − магнитты тасуыштардағы ақпаратты жоятын құрылғылар;

  • − компьютерлік жүйе және т.б. қолданушыларының рұқсатсыз қимыл әрекеттері жайлы сигналдайтын құрылғылар.



Аппараттық шифраторлардың артықшылықтары

  • Аппараттық шифраторлардың артықшылықтары

  • Шифрлау құрылғыларының көпшілігі арнайыландырылған физикалық құрылғы түрінде жасалады. Бағдарламалық шифраторлар, әдеттегідей аппараттықтан арзан және кейбір жағдайларда ақпаратты өңдеуде үлкен жылдамдықты көрсетеді, бірақ осымен оның артықшылықтары бітеді.

  • Аппараттық шифраторлардың артықшылықтарының тізімі әлдеқайда кеңірек:

  • − сенімді шифрлау кілтін және электрондық цифрлық қолтаңба құру үшін кездейсоқ сандар аппараттық тетігі расында да кездейсоқ сандар түзеді;

  • − криптоалгоритмнің аппараттық жүзеге асырылуы оның тұтастығын кепілдендіреді;

  • − кілттерді шифрлау және сақтау компьютердің жедел жадысында емес, шифратордың өз платасында жүзеге асады;

  • − аппараттық шифраторлар көмегімен компьютерге қол жетімділікті шектеуді және ақпаратты рұқсат етілмеген қол жетімділіктен қорғауды ұйымдастыруға болады;

  • − барлық есептеулерді орындауға арнайыландырылған процессорларды қолдану компьютердің орталық санашығының жұмысын жеңілдетеді; сондай-aқ бір компьютерде бірнеше аппараттық шифраторды орнатуға болады, ол ақпарат өңдеу жылдамдығын арттырады (бұл артықшылық PCI шиналы шифраторларға тән); және т.б.



Аппараттық шифрлау құрылғыларының түрлері

  • Аппараттық шифрлау құрылғыларының түрлері

  • Потенциалды сатып алушыларға заманауи нарық ақпаратты шифрлаудың аппараттық құрылғыларының 3 түрін ұсынады:

  • − байланыс арналарындағы шифрлау блогы;

  • − дербес шифрлау модульдері (олар кілтпен барлық жұмыста өздігінен орындайды);

  • − дербес компьютерлерге орнатуға арналған шифрлау кеңейтілім платалары.

  • Аппараттық шифраторлардың қосымша мүмкіндіктері

  • Бүтін кеңейтілім платасын аппараттық шифрлауға қолдану аса шығынды. Шифрлау функцияларынан басқа, өндірушілер өз құрылғыларына әртүрлі қосымша мүмкіндіктерді қосуға тырысады, мысалы:

  • − кездейсоқ сандар генераторы

  • − сенімді жүктеу.

  • − операциялық жүйенің файлдарының бүтіндігіне бақылау жүргізу.



Вижинер шифрлау алгоритмі

  • Вижинер шифрлау алгоритмі

  • Вижинер шифры 400 жыл бойы кері шифрланбайтын шифр деп саналған, сондықтан әскери шифр ретінде кеңінен қолданылған. Шифрдың бұл түрі осы күнге дейін жеткен.

  • Вижинер жүйесі Цезарь шифрлау жүйесіне ұқсайды. Вижинер кестесі n2 элементтен тұратын квадрат¬тық матрица болып табылады. Бұл жерде n – қолданылатын әліпби символ¬дарының саны. Бірінші қатарда әліпбидің барлық әріптері жазылады. Әрбір келесі қатарда бір әріпке ығыстырылады. Осындай әрекетті қайталаудың нәтижесінде тең квадрат кесте құрылады







Шифрлау аппаратының құрылымдық сұлбасы

  • Шифрлау аппаратының құрылымдық сұлбасы

  • 1. Басқару құрылғысы – шифратордың негізгі модулі, қалған модульдердің жұмысын басқарады.Микропрограммалық аппарат түрінде жүзеге асырылады.

  • 2. ТЕСҚ - тұрақты еске сақтау құрылғысы. Біздің жағдайымызда шифрлауда қолданылатын кілтер жиынтығын алдын ала жазып қойю үшін арналған.

  • 3. Сонымен қатар шифр мәтіннің ЕСҚ – шифрланған ақпаратты сақтайды.

  • 4. Шифропроцессор немесе мәтінді шифрлау блогы – бұл мәліметтерді шифрлайтын арнайы микросхема. Есептеуіш - өзара мәліметтер алмасу шинасымен байланысқан регистрлер, қосындылағыштар, орналастыру блоктары және т.б. жиынтығы. Криптографиялық өзгертулерді осылар орындайды, және бұл операцияларды барынша тез жасауы керек. Есептуіш кірісіне шифрлау қажет ететін ашық мәтіметтер мен кілт келеді.

  • 5. Ашық мәтінді енгізу блогы – пернетақта.

  • 6. Кілт номерінің регистрі – белгілі бір кілттің реттік номері мен орналасқан мекен-жайы бойынша таңдауды жүзеге асырады.

  • 7. Мәтін байт саны регистрі - мәтін ұзындығына байланысты кілттің қанша рет қайталану мәні жазылады.

  • 8. Мекен-жай сумматоры – кілттің келесі байтының мекен-жайын қалыптастырады.





Ширфлау автоматының функционалдық сұлбасы

  • Ширфлау автоматының функционалдық сұлбасы





Басқару автоматының синтезі

  • Басқару автоматының синтезі

  • Басқару автоматының синтезі келесі кезеңдерден тұрады:

  • − Автоматтың белгіленген граф – сұлбасы құру;

  • Автоматтың өту графын алу;

  • − Өтулерді анықтау;

  • − Көшу кестесі құрастыру;

  • − Автомат күйлерін анықтау және кодалау;

  • − Шығыс және қозу функцияларын табу;

  • − Автоматының комбинациялық сұлбасы құру.









Қорыту сұлбасын синтездеу

  • Қорыту сұлбасын синтездеу

  • Қорыту сұлбасын минимумдау тармақтары:

  • а) ақиқаттылық кестесін құру;

  • ә) әрбір шыққан функцияға вейч-карно картасын құру және минимумдау





Жалпыланған Вейч –Карно картасы

  • Жалпыланған Вейч –Карно картасы



Z1,Z2,Z3,Z4 ,және Z5 функциялары үшін Вейч –Карно картасы

  • Z1,Z2,Z3,Z4 ,және Z5 функциялары үшін Вейч –Карно картасы





Каталог: files -> teacher-presentations
teacher-presentations -> Компьютерлік графика негіздері; Компьютерлік графика негіздері
teacher-presentations -> Есептеу жүйелерінің орталық құрылғысы электрондық есептеу машинасы (эем) немесе компьютер болып саналады
teacher-presentations -> Тар мағынада құрылымдық және генетикалық құрылымдағы
teacher-presentations -> Сақабекова Ш.Қ. Т. Түс теориясы және түсті шығару. Оқу әдістемелік кешен. Алматы: ҚазҰТУ, 2014ж
teacher-presentations -> «Білдекжасау, материалтану және машинажасау өндірісінің технологиясы» кафедрасы
teacher-presentations -> Философии түсінігі
teacher-presentations -> Презентациясы 5В072000 «Бейорганикалық заттардың химиялық технологиясы»
teacher-presentations -> Хіх ғасырдағы-хх ғасырдың басындағы әлеуметтік және әлеуметтік-саяси ілімдер қалыптасуының объективті шарттары мынадай факторлар болды
teacher-presentations -> Өндірісті басқару дегеніміз өндірістік ұжымдарға экономикалық, табиғи, техникалық және басқа заңдарды саналы түрде пайдалануға негізделген мақсатқа лайық ықпал ету болып табылады
teacher-presentations -> Полиграфия өндірісінің технологиясы және машиналары кафедрасы


Достарыңызбен бөлісу:


©stom.tilimen.org 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет