1. Жасушалар бір-бірімен … арқылы байланысады



бет5/6
Дата18.01.2017
өлшемі2.34 Mb.
#2115
1   2   3   4   5   6


26 нұсқа


1. Жасушалар өте ірі, қоректік қоры жиналатын ... ұлпа.

A) Фотосинтездеуші

B) Қор жинаушы

C) Жабын


D) Өткізгіш

E) Түзуші



2. Басы жойылып кеткендіктен, денесі тұлға мен аяқтан құралған қосжақтаулылар классының өкілі:

A) Айқұлақ

B) Шалшық ұлуы

C) Сегізаяқ

D) Каракатица

E) Жүзім ұлуы



3. Тыныс алу мүшелерінің ауруын белгілеңіз:

A) Артроз

B) Туберкулез

C) Кретинизм

D) Ревматизм

E) Цитиноз



4. Адам аѓзасындаѓы бауырдыњ негізгі қызметі -

A) М‰шелердiњ ж±мысын реттейтiн гормондар бµлу.

B) Қорытылмаѓан заттарды қорыту, суды қанѓа µткізу.

C) М‰шелердіњ тіршілігінен пайда болѓан аѓзадаѓы улы заттарды залалсыздандыру.

D) Ферменттердіњ әсерінен кµмірсуларды ыдырату.

E) Ферменттердіњ әсерімен ақуыздарды ыдырату.



5. Екі немесе бірнеше аллельді емес доминантты гендердің бірін- бірі толықтырып жаңа белгіні жарыққа шығаруы аталады:

A) Коптік аллельдер

B) Полимерия

C) Эпистаз

D) Кроссинговер

E) Комплементі



6. Бидайдың дәнегінде қоректік заттар қорының жиналуы:

A) Тұқымжарнақта

B) Сабақшада

C) Бүршікшеде

D) Эндоспермде

E) Тамыршада



7. Талшығынан арқан жіп,себет тоқылады:

A) Аспарагус.

B) Інжугүль.

C) Қызғалдақ.

D) Сарымсақ.

E) Зығыр.



8. Хитинді жабынның атқаратын қызметі:

A) Қанайналым.

B) Тыныс алу.

C) Қорғаныш.

D) Сыртқы ортамен байланыс.

E) Сезім мүшесі.



9. Жорғалаушыларға жататын:

A) бақбақылдар

B) саламандрлар

C) тритондар

D) бақалар

E) кесірткелер



10. Жасушаның бейорганикалық заты:

A) Ақуыз


B) Тұз

C) Көмірсу

D) Май

E) Нуклейн қышқылы



11. Ми бағанасынан тарайтын жүйке саны:

A) 6 жұп


B) 10 жұп

C) 5 жұп


D) 12 жұп

E) 8 жұп


12. Адамның жүрегінің бөлігі:

A) 3


B) 4

C) 1


D) 5

E) 2


13. Бір тәуліктегі ересек адамға қажетті майдың мөлшері:

A) 200 гр.

B) 400 гр.

C) 100 гр.

D) 300 гр.

E) 500 гр.



14. Фотосинтез әрекеті өтеді:

A) Лейкопласта

B) Глюкозада

C) Хлоропласта

D) Хромопласта

E) Ақ уызда



15. Белгілі бір құрылысы және атқаратын қызметі бар дене бөлігі:

A) Мүше.

B) Ағза.

C) Жасуша.

D) Ұлпа.

E) Органоид.



16. Бірүйлі өсімдік:

A) қияр


B) үйеңкі

C) терек


D) тал

E) қарасора



17. Бір жасушалы, талшықты балдыр:

A) Ламинария.

B) Спирогира.

C) Хлорелла.

D) Хламидомонада.

E) Улотрикс.



18. Бактерияның споралары топырақта сақталады


A) 1 жыл


B) 10-15жыл

C) 20-30жыл

D) 35-40жыл

E) 10 жыл



19. Cпорамен көбейетіндер тобына жатады

A) Қантышқақ амебасы

B) Лямблия

C) Безгек паразиті

D) Кәдімгі амеба

E) Құртамыш



20. Түсі қошқыл қоңыр, құмнан ін қазып тіршілік ететін көпқылтанды құрт:

A) сүлік


B) қылдырықбас

C) шұбалшаң

D) құмқазар

E) ақ сұлама



21. Бүйректің сыртқы қабаты:

A) нағыз қабат

B) боз қабат

C) ақшыл қабат

D) қыртыс қабат

E) терілі қабат



22. Мектепке дайындық кезеңі:

A) 3-6 жас

B) 7-8 жас

C) 3-8 жас

D) 8-9 жас

E) 1-2 жас



23. Организмдердің табиғи ортаға бейімделуі:

A) Экологиялық физиология.

B) Медицина.

C) Физиология.

D) Гигиена.

E) Акклиматизация (жерсіндіру).



24. Биосфера энергияны ... алады.

A) күн сәулесінен

B) микроорганизмдерден

C) өсімдіктерден

D) жануарлардан

E) тау жыныстарынан



25. Су астында риф жартастарын түзетін ішекқуысты:

A) Көпаяқты маржан.

B) Полип аурелия.

C) Медуза.

D) Гидра.

E) Актиния.



26. Ми сауытына кіретін сүйектер:

A) Самай, маңдай, көз ұясы, төбе, жақ сүйектері

B) Төбе, самай, маңдай, шүйде (қарақұс)

C) Төбе, самай, таңдай, маңдай, жақ сүйектері

D) Төбе, самай, танау, маңдай, жақ сүйектері

E) Төбе, самай, кеңсірік, шүйде,жақ сүйектері



27. Заттың пішіні мен түсін ажырататын көздің ...

A) қасаң қабықшасы.

B) ақ қабықшасы.

C) көз бұршағы.

D) тор қабықшасы ішіндегі құтыша.

E) нұрлы қабықшасы.



28. Ересек ағзаның жеке мүшелері қалыптасатын саты

A) гаструла

B) постэмбрион

C) бластула

D) эмбрион

E) нейрула



29. Түрлер арасында қоректері біркелкі болған жағдайда туындайтын:

A) Жыртқыштық.

B) Тіршілік үшін күрес.

C) Арамтамақтық.

D) Паразиттік.

E) Селбесу.



30. Биогеоценоз:

A) тірі ағза

B) топырақ

C) тіршілік сатысы

D) түр жиынтығы

E) тірі ағза мен орта бірлестігі








27 нұсқа


1. ¤ркен мен тамырлардыњ бойлай µсуiн тоқтату ‰шiн -

A) Т‰птеу әдiсiн қолданады.

B) Телу әдiсiн қолданады.

C) Шырпу әдiсiн қолданады.

D) Қопсыту.

E) Қалемшелеу әдiсiн қолданады.



2. Оттегіне бай таза ауаны қажет ететін «өсімдік пионері» деп аталатын өсімдік:

A) Бактериялар

B) Мүктер

C) Саңырауқұлақтар

D) Қыналар

E) Балдырлар



3. Эритроциттерді бұзады, сөйтіп оттегін нашар тасымалдайтын зат-

A) Ширатпа

B) Ревматизм

C) Бұрау


D) Никотин

E) Алкоголь



4. Бауыр, ұйқыбезінің өзектері ашылатын мүше:

A) Өңеш.


B) Қарын.

C) Ауыз.

D) Тоқ ішек.

E) Ұлтабарұшы.



5. Организмнің қорғаныш тежелуі:

A) Тамақ


B) Ұйқы

C) Сөйлеу

D) Зат алмасу

E) Тынысалу



6. Суда тіршілік ететін қарапайымдылардың тыныс алуы:

A) ауадағы оттегімен

B) ауадағы CO2-газымен

C) атмосферадағы азотпен

D) еріген оттегімен

E) еріген CO2-мен



7. Сиыр цепенінің дене мөлшері:

A) 1,5м - 5м.

B) 2м - 8м.

C) 1м - 10м.

D) 2,5м - 10м.

E) 0,8м - 7м.



8. Кәдімгі тоспа ұлуының тіршілік ортасы-

A) мұхиттар.

B) тоғандар мен өзендер.

C) теңіздер.

D) тұщы су түбі.

E) топырақ.



9. Клоакасы бар жануар:

A) қасқыр

B) түлкі

C) бақа


D) қоян

E) аю


10. Шеткі жүйке жүйесінің бөлімі:

A) мишық


B) үлкен ми сыңары

C) ми бағаны

D) жұлын

E) жүйкелер, жүйке түйінділері



11. Адам бұлшық етінде түзілетін ақуыз:

A) Дентин.

B) Козеин.

C) Никотин.

D) Глицерин.

E) Миозин.



12. Бүйректен әр 5 минут сайын ересек адамда сүзілетін қанның мөлшері.

A) 1л.


B) 10л.

C) 2л.


D) 5л.

E) 8л.


13. Алғашқыда сәбидің денесі қапталады:

A) Қағанақпен.

B) Шырынмен.

C) Кіндікбауымен.

D) Шеміршекпен.

E) Тамырлармен.



14. Гидросфераның ең терең жері:

A) Антрактида

B) Теңіз түбі

C) Мұхит түбі

D) Солтүстік мұзды мұхит

E) Мариан қазаншұңқыры



15. Жапырақ тақтасын сабақпен жалғастырады:

A) Жүйкелер.

B) Күлте.

C) Қабық.

D) Тостағанша.

E) Сағақ.



16. Аталық және аналық жыныс жасушаларының қосылуы.

A) Тұқым


B) Ұрықтану

C) Тозаң


D) Тұқымбастама

E) Тозаңдану



17. Қызыл кітапқа енгізілген лалагүл тұқымдасына жататын өсімдік:

A) Інжугүл

B) Сарымсақ

C) Кірпі шөп

D) Сары лапыз

E) Қояншөп



18. Шоғырлы маржандар-

A) қызыл маржандар.

B) гидралар.

C) медузалар.

D) тамырауыздар.

E) актиниялар.



19. Шаянтәрізділердің су қоймаларында атқаратын рөлі -

A) Балық шабақтарымен қоректенеді.

B) Балық шабақтарының қорегі болады.

C) Өсімдіктерді ыдыратады.

D) Суды тазартады.

E) Балықтың денесіне жабысып тіршілік етеді.



20. Құрылысы, атқаратын қызметі ұқсас жасушалар жиынтығы:

A) Дене.


B) Ұлпа.

C) Ағза.


D) Мүше.

E) Жасуша.



21. Жасуша орталығының негізін құраушы:

A) Центроильдар.

B) Гранулалар.

C) Лейкопластар.

D) Өсінділер.

E) Ядро қосындылары.



22. Зиготадан туғанға дейінгі ұрықтық даму процесі:

A) онтогенез

B) филогенез

C) постэмбриогенез

D) эмбриогенез

E) тікелей даму



23. Табиғатта эволюциялық процестің басты факторы -

A) Көбею қарқындылығы.

B) Табиғи сұрыпталу.

C) Қолдан сұрыптау.

D) Тіршілік үшін күрес.

E) Түраралық күрес.



24. Агроценоздар -

A) Өте көп түрлерден құралған биогеоценоздар.

B) Жойылмайтын тұрақты биогеоценоздар.

C) Жасанды биогеоценоздар.

D) Табиғи биогеоценоздар.

E) Топыраққа түскен заттарды пайдаланатын биогеоценоздар.



25. Арал теңізінің солтүстік бөлігінде орналасқан қорық:

A) Барсакелмес

B) Үстірт

C) Наурызым

D) Ақсу-Жабағылы

E) Қорғалжын



26. Шыршаның биіктігі

A) 50-60 м

B) 15-20 м

C) 30-40 м

D) 10-15 м

E) 50-100 м



27. Бұлшықет жұмысына қажетті энергияның босап шығуы:

A) органикалық заттардың ыдырауынан

B) биосинтезден

C) органикалық заттардың түзілуінен

D) қоректенуден

E) газ сіңіруден



28. Оксигемоглобин түзіледі:

A) Өкпе көпіршіктердегі отттегі салатамырға қосылып

B) Өкпе көпіршіктердегі отттегі көктамырға қосылып

C) Қылтамыр қабырғасындағы гемоглобин салатамырға қосылып

D) Өкпе көпіршіктердегі отттегі қылтамырдың қабырғасындағы гемоглобинге қосылып

E) Қылтамыр қабырғасындағы гемоглобин көктамырға қосылып



29. Көру мүшесінің көмекші бөлігіне жататындар

A) Тор қабықша.

B) Шыны тәрізді дене.

C) Қасаң қабықша.

D) Қабақ.

E) Көз бұршағы.



30. Гетерозиготалы ағзада бір ғана белгісі бойынша түзілетін жұп гаметасы:

A) 4


B) 6

C) 2


D) 8

E) 1







28 нұсқа


1. Жасушалар бір-бірімен … арқылы байланысады.

A) вакуоль

B) жасушааралық заттар

C) жасуша ядросы

D) цитоплазма

E) жасуша с±йықтыѓы



2. Бейорганикалық заттарды сіңіріп, органикалық зат түзетін ағзалар:

A) Амеба.

B) Жануарлар.

C) Кірпікшелі кебісше.

D) Өсімдіктер.

E) Бактериялар.



3. Көз қарашығының орталығы – жұлынның ... орналасқан

A) Арқа бөлігінде

B) Мойын бөлігінде

C) Бел бөлігінде

D) Құйымшақ бөлігінде

E) Сегізкөз бөлігінде



4. Эритроциттер түзіледі:

A) Көкбауырда

B) Бауырда

C) Фибринде

D) Сүйектің қызыл кемігінде

E) Гемоглобинде



5. Өт бөлетін без:

A) Жыныс безі.

B) Ішек безі.

C) Ұйқы безі.

D) Сілекей без.

E) Бауыр.



6. Өсімдіктің жер асты қоректену мүшесінің ең ұшы:

A) Тамыр оймақшасы

B) Қосалқы тамыр

C) Негізгі тамыр

D) Жанама тамыр

E) Тамыр түкшесі



7. Лалагүл тұқымдасындағы жеке ірі гүлі бар өсімдік:

A) Қасқыржем.

B) Сүмбілшаш.

C) Інжугүл.

D) Қызғалдақ (жауқазын).

E) Пияз.



8. Қыналарға ең қажетті жағдай:

A) Оттегіне бай таза ауа.

B) Ылғалды топырақ.

C) Қара топырақ.

D) Құнарсыз топырақ.

E) Көмір қышқылға бай ауа.



9. Шұбалшаңның қызғылт түсті болуы:

A) Гормондарының болуы.

B) Тері жабынының ерекшелігі.

C) Ферменттерінің көптігі.

D) Пигменттілік .

E) Денені жақсы жабдықтайтын қанының болуы.



10. Өзен шаянның қорғаныш және қорегін аулайтын мүшесі:

A) құрсақ аяқтары

B) ұзын мұрт

C) қысқыштары

D) қысқа мұртша

E) көздері



11. Желбезек:

A) қан айналым мүшесі

B) зәр шығару мүшесі

C) жүйке жүйесі

D) тыныс алу мүшесі

E) ас қорыту мүшесі



12. Ыстықтан, қайнаған су мен ыстық темір, от және химиялық заттардан болады:

A) Сүйел.

B) Мең.

C) Суық.


D) Үсік.

E) Күйік.



13. Бір-біріне ұқсас егіздер дамыған жасушаның саны:

A) Төрт.

B) Үш.

C) Екі.

D) Көп.

E) Бір.



14. Эмоция:

A) Ұйықтау

B) Ән айту

C) Қуану


D) Коньки тебу

E) Кітап оқу



15. Тамыр қалемшесі арқылы көбейе алады

A) Ақжелкен

B) Тобылғы

C) Топинамбур

D) Үйеңкі

E) Бидай


16. Жасыл мүктің топырақтан минералды заттарды сіңіретін мүшесі:

A) Тамыры.

B) Ризоидтары.

C) Сабағы.

D) Жапырағы.

E) Қауашағы.



17. Маса арқылы жұғатын ауру

A) Қантышқақ

B) Безгек

C) Лямблиоз

D) Лейшманиоз

E) Ұйқы ауруы



18. Адам ағзасы мүшелері қызметіне қарай бөлінеді

A) – 36 мүшеге

B) – 12 мүшеге

C) – 4 мүшеге

D) – 80 мүшеге

E) – 360 мүшеге



19. Тамаққа тәбеті шаппай, тершіл болу ауруының белгісі:

A) фарингит

B) гайморит

C) силикоз

D) туберкулез

E) бронхит



20. Тәулігіне адамға қажетті көмірсу

A) 1000г


B) 200г-300г

C) 100г-200г

D) 600г-700г

E) 400г-500г



21. Туа біткен, түс айыра алмайтын көз ауруы

A) кретинизм

B) дальтонизм

C) ревматизм

D) мешел

E) цирроз



22. Органикалық заттардың жасушада түзілуі үшін қажет болатындар.

A) Өсу.


B) Қозғалу.

C) Энергия.

D) Бөліну.

E) Қозу.



23. Адамдағы бір,екі,үш жұмыртқа жасуша бірден ұрықтану белгілерін анықтайтын генетикалық әдіс:

A) генеалогиялық

B) егіздік

C) гибридологиялық

D) биохимиялық

E) цитогенетикалық



24. Жер ғаламшарының құрылысына жатпайды:

A) литосфера

B) тропосфера

C) индосфера

D) биосфера

E) гидросфера



25. Ішекқуыстылардың ертедегі шоғырлы бір жасушалардан шыққандығын көрсететін дәлелдемелер-

A) бір ғана ұрықтанған жасушадан дамуы.

B) бүршіктеніп көбеюі.

C) аналық жыныс жасушаларының түзілуі.

D) аталық жыныс жасушаларының түзілуі.

E) регенерация.



26. Былқылдақденелілердің сыртқы қаңқасы:

A) Бақалшақ.

B) Жабын.

C) Көпқылтанды жабын.

D) Сирекқылтанды жабын.

E) Шапанша.



27. Жас адамның сүйегінің өсуін реттейтін:

A) ұйқы безі

B) қалқанша безі

C) гипофиз

D) жыныс безі

E) бүйрек үсті безі



28. Постэмбриондық даму кезеңдері:

A) бластула сатысындағы ұрық

B) туғанға дейінгі 1 айлық ұрық

C) туғанға дейінгі 8 айлық ұрық

D) туғанға дейінгі 6 айлық ұрық

E) туған сәттен басталады



29. Жас ғалым А. Уоллес пен Ч. Дарвиннің тұжырымы

A) түр өзгермейді

B) түрлер үнемі жаңарып отырады

C) табиғи сұрыпталу жүреді

D) түр өзгеруге бейім

E) ағзалар күрделеніп дамуы болмайды



30. Қыста орамжапырақ (қырыққабат) көбелегі -

A) Қырылады.

B) Жұмыртқа қалпында қыстап шығады.

C) Ересек күйінде қыстап шығады.

D) Қуыршақ күйінде қыстап шығады.

E) Дернәсіл қалпында қыстап шығады.








29 нұсқа


1. Хлоропластың қызметі:

A) Гүл, жеміске қызыл, сары түс беру.

B) Қор затын жинау.

C) Көбеюге қатысу.

D) Улы заттарды ыдырату.

E) Өсімдікке жасыл түс беру.



2. Орталық жүйке жүйесінде шоғырланып ақ зат түзеді

A) Түйін


B) Дендрит

C) Дене


D) Аксон

E) Қысқа өсінді



3. Үлкен қан айналым шеңбері дегеніміз-

A) Оң жақ қарыншадан шығып, бүкіл мүшелерге таралып, сол жақ қарыншаға келу жолы.

B) Сол жақ қарыншадан шығып, бүкіл мүшелерге таралып, оң жақ құлақшаға келу жолы.

C) Сол жақ қарыншадан шығып, бүкіл мүшелерге таралып, сол жақ құлақшаға келу жолы.

D) Оң жақ қарыншадан шығып, бүкіл мүшелерге таралып, оң жақ құлақшаға келу жолы.

E) ) Сол жақ құлакшадан шығып, бүкіл мүшелерге таралып, сол жақ қарыншаға келу жолы.



4. Ас қорыту м‰шесіндегі тамақ немесе микробтар әсерінен қабынатын тоқ ішектіњ бµлігі -

A) Б‰йен.

B) Тік ішек.

C) Он екі елі ішек.

D) Аш ішек.

E) Соқырішек.



5. Тері бетінде қездесетін қара, қызыл түйінді өсінді ол:

A) Суық.


B) Күйік.

C) Үсік.


D) Мең.

E) Сүйел.



6. Топыраққа күзде себілетін тыңайтқыш

A) Суперфосфат

B) Азотты

C) Калийлы

D) Селитра

E) Мочевина



7. Бір тұқымжарнағы бар өсімдік

A) Асбұршақ

B) Бидай

C) Соя


D) Қараған

E) Үрмебұршақ



8. Талшығынан арқан жіп,себет тоқылады:

A) Аспарагус.

B) Інжугүль.

C) Қызғалдақ.

D) Зығыр.

E) Сарымсақ.



9. Дене пішіні ұршыққа ұқсас бір немесе одан да көп талшықтары бар біржасушалы қарапайым жәндіктерді атайды:

A) Плазмалылар

B) Бунақденелілер

C) Талшықтылар

D) Ішекқуыстылар

E) Кірпікшелілер



10. Шала пісірілген және шала қуырылған финкасы бар еттен жұғатын ауру

A) Дикроцелиоз

B) Описторхоз

C) Финноз

D) Фациолез

E) Шистозаматоз



11. Қыршаянның шаншары-

A) Аяққармалауышының (тұтқыаяғының) ұшында.

B) Қысқыш аяқтарының арасында.

C) Құрсағының алдыңғы бөлігінде.

D) Тырнақты күйіс аяғының маңында.

E) Құрсағының соңғы буынында.



12. Жүрегі төрт бөлікті жорғалаушы:

A) келес


B) қолтырауын

C) кесіртке

D) жылан

E) тасбақа



13. Жұмыртқа жасушасымен қосылатын сперматозоид саны-

A) Біреу.

B) Үшеу.

C) Төртеу.

D) Екеу.

E) Көп.



14. Тамақтан улану кезінде бірінші іс-әрекет

A) құсу


B) 03 – ке хабарласу

C) ауызды, асқазанды жуу

D) дене қызуын өлшеу

E) ұйықтау



15. Пиязшық арқылы көбейетін өсімдік:

A) Лалагүл

B) Сәбіз

C) Шие


D) Күріш

E) Картоп



16. Көкек мүгі өсімдігінің споралар дамитын бөлігі:

A) төмпешік қалтасы

B) сабағы

C) қақпағы

D) қалпақшасы

E) қауашағы



17. Қына денесін құрайтын жасушалар тобы:

A) зеңсаңырауқұлақ жасушалары.

B) саңырауқұлақ және балдыр жасушалары.

C) денесінің сыртқы қабат жасушалары.

D) тек балдыр жасушалары.

E) денесінің үзінділері.



18. Шоғырлы маржандар-

A) актиниялар.

B) тамырауыздар.

C) медузалар.

D) гидралар.

E) қызыл маржандар.



19. Әр адамның жеке қасиеттерін зерттейтін ғылым.

A) Физиология

B) Тәнтану

C) Гигиена

D) Психология

E) Биосфера



20. Көпіршіктер орналасқан тыныс мүшелері:

A) өкпе


B) кеңірдек

C) көмей


D) аңқа

E) кеңсірік



21. Бауыр және бұлшық ет мүшелерде глюкозадан түрленеді

A) фруктоза

B) гликоген

C) рибоза

D) крахмал

E) дезоксирибоза



22. Бейорганикалық заттардан органикалық заттарды синтездейтіндер:

A) Гетеротрофтар.

B) Эукариоттар.

C) Прокариоттар.

D) Автотрофтар.

E) Аэробтар.



23. “Тіркесті тұқым қуалау” заңын ашқан ғалым:

A) Н.Б.Дубинин

B) Т.Морган

C) Г.Мендель

D) С.С.Четвериков

E) Н.И.Вавилов



24. Биосфера тіршілігін тұңғыш рет 1802 жылы енгізген

A) Ж.Б.Ламарк

B) К.Линней

C) Ч.Дарвин

D) Э.Дарвин

E) Р.Гук


25. Тілі болмайтын ұлулар-

A) Қошқармүйіз ұлу.

B) Сегізаяқ.

C) Каракатица.

D) Тоспа ұлу.

E) Айқұлақ.



26. Ми сауытына кіретін сүйектер:

A) Самай, маңдай, көз ұясы, төбе, жақ сүйектері

B) Төбе, самай, танау, маңдай, жақ сүйектері

C) Төбе, самай, маңдай, шүйде (қарақұс)

D) Төбе, самай, кеңсірік, шүйде,жақ сүйектері

E) Төбе, самай, таңдай, маңдай, жақ сүйектері



27. Бас терісі гигиенасына жатпайды:

A) Ұзын шашты ұшынан тарау.

B) Қысқа шашты түбінен тарау.

C) Басқа жеңіл, ыңғайлы киім кию.

D) Шашын химиялық әдіспен бояу.

E) Бас терісін уқалау.



28. Ұрық жапырақшылары пайда болатын саты

A) зигота

B) нейрула

C) бластомер

D) гаструла

E) бластула



29. Жануарлардың дене пішіні мен түсі қоршаған ортаның заттарымен сәйкес келетін бейімделушілік:

A) Бүркеніш.

B) Сақтандырғыш.

C) Жасырынғыш.

D) Қорғаныш (мимикрия).

E) Айбарланғыш.



30. Астық дақылдарының биогеоценозы:

A) агроценоз

B) биоценоз

C) геоценоз

D) орман шаруашылығы

E) қорық








30 нұсқа


1. Астық т±қымдас µсімдіктер тамыры:

A) Негізгі

B) Кіндік

C) Шашақ

D) Жанама

E) Қосалқы



2. Қарапайымдар типіне жататын жәндіктер:

A) Кірпікшелі құрттар

B) Кірпікшелі кебісше

C) Көбелектер

D) Шаршылы өрмекші

E) Кенелер



3. Шоғырланып сұр зат түзеді

A) Дене


B) Ұзын өсінді

C) Аксон


D) Дендрит

E) Түйін


4. Шала піскен еттен, жұғады:

A) Жауын құрты.

B) Үшкірқұрт.

C) Ішексорғы.

D) Қылқұрт.

E) Сиыр цепені.



5. Аяз әсерінен теріде болады:

A) Күйік.

B) Мең.

C) Сүйел.



D) Суық.

E) Үсік.



6. Жеміс қабы мен тұқымы бір-бірімен бітісіп кеткен бір тұқымды құрғақ жеміс.

A) Көкнәр

B) Үрмебұршақ

C) Шомыр


D) Күнбағыс

E) Бидай



7. Хламидомонаданың қозғалуы:

A) Ядро арқылы.

B) Қабықша арқылы.

C) “Көзшесі” арқылы.

D) Талшықтары арқылы.

E) Хроматофор арқылы.



8. Гидрадағы бүршіктенуі:

A) дамуы


B) қоректенуі

C) жыныстық көбеюі

D) регенерациясы

E) жыныссыз көбеюі



9. Сүлікті медицинада қолдану себебі:

A) Салатамыр бітелгенде.

B) Қылтамыр бітелгенде.

C) Қолқа бітелгенде.

D) Көктамыр бітелгенде, миға қан құйылғанда.

E) Қанды қоюлату үшін.



10. Шаянтәрізділердің тыныс алу мүшесі:

A) Демтүтігі.

B) Өкпе.

C) Желбезектер.

D) Өкпе қапшығы.

E) Ауатамыры.



11. Алғашқыда сәбидің денесі қапталады:

A) Тамырлармен.

B) Шеміршекпен.

C) Шырынмен.

D) Кіндікбауымен.

E) Қағанақпен.



12. Эмоциалық еске жатпайды

A) Ренжу


B) Өкпелеу

C) Кісімсу

D) Өтірік айту

E) Наздану



13. Ең алғаш жасушаны ашқан:

A) Р.Гук.

B) М.Шлейден.

C) Ч.Дарвин.

D) Р.Вирхов.

E) Т.Шванн.



14. Топырақта азот қосылыстарын жинаушы бактериялар аталады:

A) Сапрофитті.

B) Динитрлеуші.

C) Нитрлеуші.

D) Хемосинтездеуші.

E) Паразитті.



15. Бірүйлі өсімдік:

A) терек


B) қияр

C) қарасора

D) тал

E) үйеңкі



16. Тұқым өнбестен бұрын ... белгілі мөлшерін бойына сіңіріп, бөртеді

A) Ақуыздың

B) Судың

C) Крахмалдың

D) Тұздың

E) Майдың



17. Күрделігүлділер тұқымдасына жататындар:

A) картоп

B) түймедағы

C) томат(қызанақ)

D) соя

E) алма


18. Лакмус алынатын өсімдік.

A) Қалпақшалы саңырауқұлақ.

B) Бактерия.

C) Зең саңырауқұлағы.

D) Қына.

E) Балдыр.



19. Латимерия келесі балықтар өкіліне жатады:

A) Албырттәрізділерге.

B) Саусаққанатты балықтарға.

C) Бекіретәрізділерге.

D) Тұқытәрізділерге.

E) Шеміршекті балыққа.



20. Нәсілдік, тұқымқуалаушының белгілерді сақтап, ұрпақша беруші

A) митохондрий

B) ядро

C) цитоплазма



D) хромосомалар

E) ядро шырыны



21. Үлкен қанайналым шеңбері басталатын жүрек бөлігі:

A) Оң жақ қарынша.

B) Оң жақ құлақша.

C) Қолқа.

D) Сол жақ құлақша.

E) Сол жақ қарынша.



22. Тыныш отырғанда адамның жұтатын ауа мөлшері:

A) 500 см3

B) 1500 см3

C) 3500 см3

D) 3000 см3

E) 2000 см3



23. Ақуызға (нәруызға) жатпайтын зат:

A) токсин

B) фермент

C) глюкоза

D) өт

E) гормон



24. Ішкі және сыртқы белгілердің жиынтығы:

A) генотип

B) фенотип

C) аллель

D) генофонд

E) филогенез



25. Тағам ретінде пайдаланатын былқылдақденелілер (ұлулар):

A) Каракатица.

B) Жалаңаш шырыш.

C) Айқұлақ.

D) Үлкен тоспа ұлуы.

E) Кіші тоспа ұлуы.



26. Қимыл нейрондары арқылы импульстер ... өтеді.

A) сіңірлерден миға

B) бұлшық еттен жұлынға

C) бұлшық еттен миға

D) жұлыннан бұлшық еттерге

E) бұлшық ет рецепторларынан миға



27. Көз алмасының қасаң қабықшасы

A) жарық сәулесін еркін өткізеді.

B) қанмен қамтамасыз етеді.

C) көз ішіне сәуленің түсуін реттейді.

D) бояғыш заттың (пигмент) мөлшері мен таралуын анықтайды.

E) зақымданудан қорғайды.



28. Түрленбей дамитын омыртқасыз жануарларға жататындар-

A) Өрмекшілер.

B) Жәндіктер.

C) Шаянтектестер.

D) Ішекқуыстылар.

E) Құрттар.



29. Табиғат біртұтас, ондағы даму қарапайымнан күрделіге қарай жүреді деген пікір айтқан

A) Шванн


B) Ч. Дарвин

C) А.Н. Радищев

D) К.Ф. Рулье

E) А.И. Герцен



30. Автотрофты ағзалар тізбегі:

A) қасқыр, қоян, қайың

B) түлкі, бидай, терек

C) мақта, күріш, алма ағашы

D) күнбағыс, қоян, сиыр

E) гүлшетен, бидай, көбелек








31 нұсқа


1. Тұқым себетін топырақ:

A) Тығыз болу қажет.

B) Өте құрғақ болған тиімді.

C) Ауа еркін өтетін болу қажет.

D) Өте дымқыл болуы қажет.

E) Батпақты болу қажет.



2. Оттегіне бай таза ауаны қажет ететін «өсімдік пионері» деп аталатын өсімдік:

A) Мүктер

B) Қыналар

C) Саңырауқұлақтар

D) Бактериялар

E) Балдырлар



3. Ішекқуыстылар типінің өкілі:

A) Сиыр цепені

B) Тұщы су гидрасы

C) Үшкірқұрт

D) Ақ сұлама

E) Трематодтар



4. Қарындағы температура:

A) 30-35С.

B) 10-15С.

C) 45-50С.

D) 20-25С.

E) 38-39С.



5. Ауаның қызуын, ылғалдылығын, жауын-шашынды, желді, радиосезімталдықты ... сезеді

A) Көз


B) Мұрын

C) Құлақ

D) Тері

E) Тіл


6. Шірнеліктер жататын ұлпа:

A) Негізгі

B) Тірек

C) Бөліп шығарушы

D) Жабын

E) Өткізгіш



7. Гүлдегі аналықтың төменгі кеңейген жері:

A) Жіпше


B) Аузы

C) Жатын (түйін)

D) Тозаңқап

E) Мойны


8. Қырықбуынның көбеюі-

A) Қалемшесімен.

B) Тұқыммен.

C) Спорамен.

D) Жапырағымен.

E) Жуашығымен.



9. Адамның және жас баланың тік ішегінде паразиттік тіршілік ететін жұмыр құрттардың бірі-

A) Үшкірқұрт

B) Таспа құрт

C) Суыртқы

D) Бауырсорғышы

E) Мысық сорғышы



10. Өзен шаянының жүрегі:

A) Екі бөлікті.

B) Төрт бөлікті.

C) Бір бөлікті.

D) Бес бұрышты қалта.

E) Сақина тәрізді жүрекше.



11. Жүректің бұлшықетті қабаты:

A) Миокард.

B) Құлақша.

C) Эпикард.

D) Эндокард.

E) Қарынша.



12. Адамның органикалық дүниенің даму заңдарына байланысты емесін белгілеңіз:

A) Өлмейді.

B) Өледі.

C) Өседі.

D) Көбейеді.

E) Дамиды.



13. Автотрофты қоректенетін ағзалар:

A) Вирустар.

B) Адам.

C) Саңырауқұлақтар.

D) Жануарлар.

E) Өсімдіктер.



14. Жердің геологиялық қабығы биосфера:

A) Газ тектес заттардан тұрады.

B) Топырақтан тұрады.

C) Қатты заттардан тұрады.

D) Тірі организмдерден тұрады.

E) Сұйық заттардан тұрады.



15. Кіндік тамыр жүйесі бар өсімдік:

A) Күріш.

B) Пияз.

C) Бидай.

D) Бақ-бақ.

E) Жүгері.



16. Дәнді дақылды өсімдіктер біріктірілген тұқымдас:

A) Астық.

B) Бұршақтар.

C) Раушангүлділер.

D) Алқалар.

E) Орамжапырақгүлділер (шаршыгүлділер).



17. Балықтардың судың бағытын, ағын күшін қабылдайтын мүшесі:

A) естуі


B) иіс сезуі

C) торсылдағы

D) бүйір сызығы

E) көруі


18. Жиырылуға қабілетті ұлпа:

A) Сүйек.

B) Эпителий.

C) Дәнекер.

D) Жүйке.

E) Бұлшықет.



19. Көру аймағы мидың бөлімінде орналасқан:

A) орталық ми қыртысында

B) шүйдеде

C) үлкен ми сыңарларының маңдай бөлімінде

D) ми қыртысында

E) самай бөлімінде



20. Бассүйектің бет сүйектеріне жатпайтыны:

A) мұрын сүйегі

B) маңдай сүйегі

C) астыңғы жақ сүйек

D) жақ сүйектері

E) жоғарғы жақ сүйек



21. Тұқым қуалайтын өкпе ауруы:

A) силикоз

B) тұмаусүзек

C) маңқа


D) плеврит

E) туберкулез



22. 1 гр ақуыз ыдырағанда бөлінетін жылу мөлшері:

A) 17,6 кДж

B) 17,2 кДж

C) 16,8 кДж

D) 17,0 кДж

E) 16,0 кДж



23. Бүйректі тексеріп емдейтін дәрігер

A) дерматолог

B) уролог

C) терапевт

D) невропатолог

E) хирург



24. Организмдердің табиғи ортаға бейімделуі:

A) Медицина.

B) Экологиялық физиология.

C) Акклиматизация (жерсіндіру).

D) Физиология.

E) Гигиена.



25. Аш ішекте және өт жолында тіршілік ететін паразит қарапайым жәндік:

A) қантышқақ амебасы

B) безгек паразиті

C) құртамыш

D) лямблия

E) трипоносома



26. Бақалшақсыз, басаяқты жыртқыш былқылдақденелілер:

A) Айқұлақ

B) Жүзім ұлуы

C) Шалшық ұлуы

D) Үлкен тоспаұлу

E) Кальмар



27. Ересек ағзаның жеке мүшелері қалыптасатын саты

A) постэмбрион

B) нейрула

C) гаструла

D) эмбрион

E) бластула



28. Қызыл гүлді ас бұршағын (генотипі АА) гүлі ақ түсті дарамен будандастырғанда (генотипі аа) бірінші ұрпағында (F1) алынатын гибридтері:

A) 100% қызыл гүлділер.

B) 50% қызыл гүлді және 50% ақ гүлділер.

C) 25% қызыл гүлді және 75% ақ гүлділер.

D) 100% ақ гүлділер.

E) 25% ақ гүлділер және 75% қызыл гүлділер.



29. Физиологиялық критерийдің негізгі ерекшелігі:

A) Түрдің таралған белгілі бір аймағы.

B) Сыртқы орта факторларының жиынтығы.

C) Ағзаның сыртқы белгілерінің жиынтығы.

D) Нақты түрге тән хромосомалар жиынтығы.

E) Ағзалардың тіршілік әрекеттері мен қасиеттері.



30. Экожүйе

A) түрлердің дамуы

B) аймақ

C) түрлердің тұрақты деңгейі

D) түрлердің өзгеруі

E) түрлер жиынтығы








32 нұсқа


1. Жарықта жасыл өсімдіктер тәрізді, ал қараңғыда жануарлар тәрізді қоректенетін қарапайымдар:

A) Трипаносома

B) Кірпікшелі кебісше

C) Лейшмания

D) Амеба

E) Жасыл эвглена



2. Адамның денесіндегі қозғалмайтын сүйектер:

A) Бас және жамбас

B) Иық және омыртка

C) Қол және аяқ

D) Жілік және шынтақ

E) Қабырға және шыбық



3. Ақуызды ыдырататын фермент:

A) Инсулин.

B) Амилаза.

C) Өт.


D) Пепсин.

E) Липаза.



4. Организмнің қорғаныш тежелуі:

A) Сөйлеу

B) Тынысалу

C) Ұйқы


D) Зат алмасу

E) Тамақ



5. Генотипте бірдей доминанты немесе рецессивті гендермен көрсетілген болса, ондай ағза аталады:

A) Гомогаметалы

B) Гомозиготалы

C) Гетероаллельді

D) Гетерогаметалы

E) Гетерозиготалы



6. Қылқан жапырақты өсімдік

A) Қайың


B) Сексеуіл

C) Тобылғы

D) Терек

E) Арша


7. Бидайдың дәнегінде қоректік заттар қорының жиналуы:

A) Тамыршада

B) Тұқымжарнақта

C) Эндоспермде

D) Сабақшада

E) Бүршікшеде



8. Гүлді өсімдіктердің кластары:

A) Үш.


B) Бір.

C) Екі.


D) Төрт.

E) Бес.


9. Қарағайлы ормандарда өсетін қына

A) Жапырақ қына

B) Талшық қына

C) Жіп тәрізі қына

D) Қабыршақ қына

E) Бұта қына



10. Шұбалшаңдардың класы-

A) азқылтанды құрттар.

B) кірпікшелі құрттар.

C) көпқылтанды құрттар.

D) сорғыш құрттар.

E) таспа құрттар.



11. Кесірткенің терісі:

A) жалаңаш(жылтыр)

B) қабыршақты, құрғақ

C) тікенекті өскіншелі

D) тері безінен сұйық шырыш бөлініп тұрады

E) дымқыл



12. Ми бағанасынан тарайтын жүйке саны:

A) 8 жұп


B) 5 жұп

C) 12 жұп

D) 10 жұп

E) 6 жұп


13. Жыныс жасушасының атауы:

A) сома


B) талшық

C) зигота

D) нейрон

E) гамета



14. Ақуыз (нәруыз) құрамына кіретін:

A) Эфир майы

B) Май

C) Аминқышқылы



D) Су

E) Аммиак



15. Тұқымдары жел арқылы таралатын өсімдік :

A) Тұңғиық.

B) Шоңайна.

C) Бөрібұршақ.

D) Терек.

E) Долана.



16. Бунақталған тамырсабағы бар споралы өсімдік:

A) Көкек зығыры

B) Қырықбуын

C) Сальвиния

D) Ақ мүк

E) Плаун


17. Жүйке арқылы тірі ағзалардың тітіркендіргіштерге жауап беруі:

A) Сезу.


B) Қозғалмау.

C) Рефлекс.

D) Қозу.

E) Өткізу.



18. Шаянтәрізділердің есту және тепе-теңдік мүшесі:

A) Екі ұзын мұртша.

B) Екі қысқа мұртша.

C) Желбезек.

D) Хитинді жабын.

E) Күрделі көзшелері.



19. Ішкі және сыртқы секреция бездерінің қызметін қатар атқарады

A) Эпифиз

B) Гипофиз

C) Сілекей безі

D) Ұйқы безі

E) Май безі



20. Жүрек қабырғасы ... тұрады:

A) эпителий ұлпасынан

B) шеміршекті ұлпадан

C) бірыңғай салалы бұлшықеттен

D) жүйкеден

E) көлденең жолақты бұлшықет ұлпасынан



21. Тыныс алу мүшелеріне жатпайды

A) көмей

B) аңқа

C) кеңсірек



D) бүйрек

E) өкпе


22. Заттар ыдырауынан пайда болатын өнімдеріне жатпайтынын анықтаңыз:

A) Тер.


B) Энергия.

C) Нәжіс.

D) Жас.

E) Несеп.



23. Құты тәрізді мүше

A) - бауыр

B) - қуық

C) - бүйрек

D) - өкпе

E) - көкбауыр



24. Жер ғаламшасының пайда болу кезеңі

A) - 4,55 млрд жыл бұрын

B) - 3,5 млрд жыл бұрын

C) - 3,8 млрд жыл бұрын

D) - 2,5 млрд жыл бұрын

E) - 2 млрд жыл бұрын



25. Ұрықтанған тұқымбастамадан дамиды.

A) Тұқым


B) Тозаң

C) Аталық

D) Жеміс

E) Аналық



26. Бақалшақсыз былқылдақденелі жәндік.

A) Айқұлақ.

B) Каракатица.

C) Шалшықұлу.

D) Үлкен тоспа ұлуы.

E) Жүзім ұлуы.



27. Торлы қабықшада орналасқан таяқшадағы қызыл түсті зат родопсинді түзетін витамин

A) A


B) D

C) B12

D) C

E) B6



28. Гомологиялық хромосомалардың бір-біріне жақындауы:

A) Коньюгация

B) Кроссинговер

C) Митоз


D) Трансляция

E) Транскрипция



29. Адамдағы атавизм белгілері-

A) Үшінші қабақ.

B) Соқыр ішек өскіні.

C) Адам қаңқасындағы құйымшақ.

D) Қалың түктілігі.

E) Құлақ қалқаны.



30. Әр түрге жататын ағзалардың өзара жағдай туғыза отырып тіршілік етуі:

A) Жыртқыштық.

B) Паразиттік.

C) Арамтамақтық.

D) Бәсекелестік.

E) Селбесу.








33 нұсқа


1. Жасуша дегеніміз:

A) Жеміс.

B) Органоид.

C) Ағзаның ең кіші бөлшегі.

D) Жапырақ.

E) Ұлпа.



2. Аяқтары буын арқылы жақсы қимылдайтын бірнеше бунақтардан тұратын жәндіктер типі:

A) Қарапайымдар

B) Буынаяқтылар

C) Былқылдақденелілер

D) Ішекқуыстылар

E) Жалпақ құраттар



3. Ішқұрт ауруының алдын алу:

A) Антибиотиктер пайдалану.

B) Егу (прививка) жасау.

C) Өз бетімен емделу.

D) Алкоголь пайдаланбау.

E) Тазалық сақтау.



4. Адамның қалқанша безінің құрамына кіреді:

A) Хлор .

B) Күкірт.

C) Иод.


D) Кальций.

E) Фосфор.



5. Ауырсынуды сезетін сезім ... рецепторы

A) Қызу


B) Тепе-теңдік

C) Сипап сезу

D) Дірілдеу

E) Ноцицептор



6. Споралар арқылы көбейетін өсімдік:

A) Інжугүл

B) Шаңжапырақ

C) Бегония

D) Алқа

E) Бидай



7. Күнбағыстың жемісі-

A) Дәнек.

B) Жидек.

C) Тұқымша.

D) Бұршақ қын.

E) Қауашақ.



8. Паразиттік тіршілік ететін амебаның түрі:

A) бақалшақты

B) қантышқақ

C) сәулелі

D) кәдімгі

E) бақалшақсыз



9. Сиыр цепенінің көзі:

A) Жақсы дамыған.

B) Нашар дамыған.

C) Күрделі көз.

D) Дамымаған.

E) Жай көз.



10. Жорғалаушыларға жататын:

A) бақбақылдар

B) бақалар

C) тритондар

D) саламандрлар

E) кесірткелер



11. Тірек-қимыл жүйесінің қызметін атқаратын мүше:

A) Сүйек, бұлшықет

B) Өкпе

C) Жүйке


D) Бүйрек

E) Жүрек


12. Жүректен шыққан қанды денеге тарататын тамыр:

A) Қолқа.

B) Лимфа.

C) Көктамыр.

D) Салатамыр.

E) Қылтамыр.



13. Шылым түтінінің ішінде болады:

A) Улы газ, шаң, қүйе.

B) Улы газ, шаң, тозаң.

C) Улы газ, шаң, өттегі.

D) Улы газ, шаң, шемен.

E) Улы газ, оттегі, шемен.



14. Есте сақтау байланысты:

A) Сопақша миға

B) Мишыққа

C) Ортаңғы миға

D) Аралық миға

E) Үлкен ми сыңары қыртысы қызметіне



15. Тұқым кіндігі дегеніміз-

A) Тұқымжарнағы.

B) Ұрық.

C) Қауызы.

D) Тұқымның жеміске бекінген жері.

E) Бүршікше.



16. Бактериялар дегеніміз:

A) Біржасушалы, ядросы толық қалыптаспаған ағзалар.

B) Жасыл өсімдік.

C) Ядросы бар көпжасушалы ағзалар.

D) Жасушаға дейінгі ағзалар.

E) Ядросы бар жасуша.



17. Адам жасушаның энергия көзі

A) цитоплазма

B) митохондрий

C) ядро


D) вакуоль

E) ядрошық



18. Бүйректің сыртқы қабаты:

A) боз қабат

B) ақшыл қабат

C) терілі қабат

D) нағыз қабат

E) қыртыс қабат



19. Нәресте үйге келгендегі алғашқы тойы

A) ат қою

B) қырқынан шығару

C) шілдехана

D) бесік тойы

E) тұсау кесу



20. Жасушада ең көбі …

A) Фосфор

B) Сутек

C) Оттек


D) Көміртек

E) Азот


21. Зиготадан туғанға дейінгі ұрықтық даму процесі:

A) филогенез

B) тікелей даму

C) постэмбриогенез

D) эмбриогенез

E) онтогенез



22. Даралардың айналадағы әр түрлі күрделі орта жағдайларымен қарым-қатынасын Ч.Дарвин ... деп атады.

A) қолдан сұрыптау

B) табиғи сұрыптау

C) бейімделушілік

D) тіршілік үшін күрес

E) тұқымқуалау өзгергіштік



23. Агрономиялық әдіске жатпайды

A) канал салу

B) себу тереңдігін білу

C) органикалық тыңайтқыш себу

D) мол түсімді іріктеме таңдау

E) себу мерзімін білу



24. Тірі ағзалар жиынтығы жер бетінде құрайды

A) ғаламшар биомассасын

B) су биомассасын

C) құрлық биомассасын

D) ауа биомассасын

E) орман биомассасын



25. Минералды заттар мен суды сору және тірек қызметін атқаратын тамырдың -

A) Өткізу аймағы.

B) Оймақшасы.

C) Бөліну аймағы.

D) Өсу аймағы.

E) Сору аймағы.



26. Тұмау тигенде түтінін иіскеуге болады

A) Майқарағай

B) Қарағай

C) Балқарағай

D) Арша

E) Самырсын



27. Гидраның жынысты көбеюі:

A) Қорек көп болғанда.

B) Күзде.

C) Температура жоғарлағанда.

D) Жазда.

E) Көктемде.



28. Тоспа ұлуы бақалшағының бұрала иірленуі-

A) 2-3 бұрама.

B) 4-5 бұрама.

C) 6-7 бұрама.

D) 5-6 бұрама.

E) 3-4 бұрама.



29. Дәрумендердің (витаминдердің) нашар сіңуінен болатын өзгеріс-

A) Сал болады.

B) Бұлшық еттердің жиырылғыштық қасиеті бұзылады.

C) Ақыл-есінің және денесінің қалыпты дамуын тежейді.

D) Қозғаушы нейрондардың қызметі бұзылады.

E) Жүйке ауруларына душар етеді.



30. Дигибридті будандастырудағы F ұрпақта фенотипі төрт түрлі генотипті көрініс береді:

A) 9:3:3:1

B) 3:2:1

C) 1:1


D) 3:1

E) 1:2:1







34 нұсқа


1. Лейкопластардың қызметі:

A) Қор затын жинауға қатысу.

B) Гүл, жеміске қызыл, сары түс беру.

C) Өсімдікке жасыл түс беру.

D) Фотосинтезге қатысу.

E) Көбеюге қатысу.



2. Ењ мањызды органикалық тыњайтқыш:

A) К‰л


B) Аѓаш шірінділері

C) Кµњ


D) Қарашірік және қ±с сањѓырыѓы

E) Қ±с сањѓырыѓы



3. Т±қымныњ қоректiк заттар жинайтын жасушалары-

A) Т‰йiн.

B) Эндосперм.

C) Т±қымбастама.

D) ¤зек.

E) Б‰ршiк.



4. Балықтардыњ кµбейіп, даму циклы –

A) Ж±мыртқа –дернәсіл – имаго.

B) Ж±мыртқа – дернәсіл – қуыршақ – ересек бунақ денелілер.

C) Ж±мыртқа – итшабақ – ересек балық.

D) Ж±мыртқа – ж±лдызқ±рт – қуыршақ – имаго.

E) Уылдырық – ұрық – дернәсіл – шабақ – ересек балық.



5. Асқорыту ж‰йесініњ қызметі-

A) Аѓзаны сыртқы ортамен байланыстыру.

B) М‰шелер ж±мысын гуморальды реттеу.

C) Кенеулі қоректік заттарды к‰рделі т‰рінен жай, қанныњ қ±рамына µте алатын к‰йіне айналдыру.

D) Денедегі керексіз зиянды заттарды шыѓару.

E) Қоректік заттар мен оттегіні жасушаларѓа тасымалдау.



6. Ішекқуыстылардың затқа бекінетін дене бөлігі-

A) аралық жасушалары.

B) аузы.

C) табаны.

D) қармалауыштары.

E) сыртқы қабаты.



7. Жауынқұрттың денесіндегі қылтанының атқаратын қызыметі:

A) Зәр шығару.

B) Қозғалу.

C) Денені орнықты ұстау.

D) Иіс сезу.

E) Жиырылу.



8. Хитинді жабынның атқаратын қызметі:

A) Тыныс алу.

B) Сыртқы ортамен байланыс.

C) Қорғаныш.

D) Қанайналым.

E) Сезім мүшесі.



9. Жасушаның бейорганикалық заты:

A) Май


B) Тұз

C) Нуклейн қышқылы

D) Ақуыз

E) Көмірсу



10. Шеткі жүйке жүйесінің бөлімі:

A) ми бағаны

B) үлкен ми сыңары

C) мишық


D) жүйкелер, жүйке түйінділері

E) жұлын


11. Қантамырларының қабырғасы түзіледі:

A) Көлденең жолақты жүрек ұлпасынан.

B) Көлденең жолақты қаңқа ұлпасынан.

C) Үшбасты бұлшық еттен.

D) Екібасты бұлшық еттен.

E) Бірыңғай салалы бұлшық ет ұлпасынан.



12. Адамның жүрегінің бөлігі:

A) 4


B) 5

C) 1


D) 3

E) 2


13. Бір тәуліктегі ересек адамға қажетті майдың мөлшері:

A) 100 гр.

B) 200 гр.

C) 400 гр.

D) 500 гр.

E) 300 гр.



14. Өсімдіктің азот жинақтаушы-түйнек бактериялары орналасқан орны:

A) Тұқымда.

B) Жемісте.

C) Сабақта.

D) Жапырақта.

E) Тамырда.



15. Тұқымбастаманың орналасқан орны-

A) Аналықтың аузында

B) Аналықтың мойнында

C) Тозаң түтігінде.

D) Жатын қуысында

E) Жұмыртқа клеткасында.



16. Жазда жас балауса күйінде пайдаланатын орамжапырақ

A) Кольраби

B) Ерте пісетін

C) Ортан мерзімде пісетін

D) Кеш пісетін

E) Қызыл қауденді орамжапырақ



17. Мұрын қуысының сілемейлі қабықшасының қабынуын атаңыз:

A) Тұмау

B) Ревматизм.

C) Пәле


D) Туберкулез

E) Микроб



18. Адам ұрығына ұқсас болып келетін жануардың ұрығы

A) гидра


B) көбелек

C) инелік

D) маса

E) кесіртке



19. Ортаңғы құлақтың бөлімдері

A) дыбыс сүйекшелер.

B) доға қуысы.

C) иірім түтік.

D) сүйек лабиринті.

E) жарғақша лабиринті.



20. Адам өмірінің ұйқымен өтуі:

A) Бестен бірі

B) Жартысы

C) Төртен бірі

D) Үштен бірі

E) Алтан бірі



21. РНҚ молекуласының тізбегі:

A) 5


B) 2

C) 3


D) 1

E) 4


22. Митоздық бөліну кезіндегі фазаның реттік жүйесі:

A) анафаза-метафаза-профаза-телофаза

B) профаза-анафаза-метафаза-телофаза

C) профаза- телофаза-анафаза-метафаза

D) анафаза-профаза-метафаза-телофаза

E) профаза-метафаза-анафаза-телофаза



23. Хромосомдық мутацияларға жатпайтынын аңықтаңыз:

A) Инверсия

B) Транслокация

C) Дупликация

D) Полиплоидия

E) Делеция



24. Өзі мекен ететін иесін ауруға шалдықтырып, тіршілік етуі:

A) Бәсекелестік.

B) Жыртқыштық.

C) Арамтамақтық.

D) Селбесу.

E) Паразиттік.



25. Қағаз алуға қолданылады

A) Самырсын

B) Терек

C) Шырша


D) Қайың

E) Балқарағай



26. Қалпақшалы саңырауқұлақтың жер бетіндегі жемісті денесін үзіп алған соң топырақта қалатыны

A) Жіпшумағы.

B) Жер үсті денесінің бір бөлшегі.

C) Ешнәрсе қалмайды.

D) Тамыршасы.

E) Спорасы.



27. Ішектің қабырғасындағы сілемей қабықшаны бүлдіріп, жара қылады

A) Кәдімгі амеба

B) Қантышқақ амеба

C) Лямблия

D) Құртамыш

E) Лейшмания



28. Аузы аяғының түбіне жақын орналасқан ұлу-

A) кальмар.

B) айқұлақ.

C) сегізаяқ.

D) тоспа ұлу.

E) жалаңаш шырыш.



29. Қанда адреналиннің көбеюі жылудың түзілуін:

A) Тоқтатады.

B) Қалпына келтіреді.

C) Баяулатады.

D) Күшейтеді.

E) Жылу берілуін теңестіреді.



30. Ағзалардың белгілі бір ортаға өзінің тіршілігін сақтап бейімделуі ол ...

A) қолдан сұрыптау.

B) тіршілік үшін күрес.

C) микроэволюция.

D) табиғи сұрыпталу.

E) макроэволюция.








35 нұсқа


1. Өсімдікте лейкопластар орналасқан мүшесі:

A) Гүлсерігінде.

B) Сабағында.

C) Тостағаншада.

D) Жапырағында.

E) Тамырында, тұқымда.



2. Күн жылынғанда егілетін тұқым:

A) Бидай.

B) Арпа.

C) Сәбіз.

D) Сұлы.

E) Қауын.



3. Көз қарашығының орталығы – жұлынның ... орналасқан

A) Мойын бөлігінде

B) Сегізкөз бөлігінде

C) Құйымшақ бөлігінде

D) Арқа бөлігінде

E) Бел бөлігінде



4. Ішқ±рттардан пайда болатын аурулардыњ алдын алу –

A) Темекі шекпеу.

B) ‡йдегі бунақденелілерді жою.

C) ‡й қ±старын ±стамау.

D) Есірткі заттарды қолданбау.

E) Барлық гигиеналық шараларды сақтау.



5. Органикалық заттармен қоректенетін бактериялар аталады:

A) Динитрлеуші.

B) Нитрлеуші.

C) Сапрофитті.

D) Паразитті.

E) Хемосинтездеуші.



6. Өсімдіктің жер асты қоректену мүшесінің ең ұшы:

A) Жанама тамыр

B) Тамыр оймақшасы

C) Қосалқы тамыр

D) Негізгі тамыр

E) Тамыр түкшесі



7. Жуашығымен(пиязшығымен) көбейетін өсімдік

A) Көктерек

B) Қызғалдақ

C) Картоп

D) Шегіргүл

E) Мойыл


8. Гидраның қорегі:

A) Су планктоны.

B) Ұсақ шаянтәрізділер, балық шабағы, бунақдене дернәсілі.

C) Тек бактериялар.

D) Тек балдырлар.

E) Тек балық шабақтары.



9. Өзен шаянның қорғаныш және қорегін аулайтын мүшесі:

A) құрсақ аяқтары

B) қысқа мұртша

C) ұзын мұрт

D) көздері

E) қысқыштары



10. Желбезек:

A) зәр шығару мүшесі

B) қан айналым мүшесі

C) жүйке жүйесі

D) ас қорыту мүшесі

E) тыныс алу мүшесі



11. Адамның омыртқа саны:

A) 34-36


B) 40-42

C) 33-34

D) 28-32

E) 29-31


12. Жүректің бұлшықетті қабаты:

A) Құлақша.

B) Эндокард.

C) Эпикард.

D) Миокард.

E) Қарынша.



13. Тұмауды қоздырушылар-

A) Вирустар.

B) Шаң-тозаңдар.

C) Саңырауқұлақтар.

D) Құрттар.

E) Бактериялар.



14. Эмоция:

A) Ән айту

B) Коньки тебу

C) Ұйықтау

D) Қуану

E) Кітап оқу



15. Күрделігүлділер тұқымдасына жататындар:

A) томат(қызанақ)

B) картоп

C) түймедағы

D) соя

E) алма


16. Қына денесін құрайтын жасушалар тобы:

A) саңырауқұлақ және балдыр жасушалары.

B) денесінің сыртқы қабат жасушалары.

C) денесінің үзінділері.

D) зеңсаңырауқұлақ жасушалары.

E) тек балдыр жасушалары.



17. Шұбалшаңдардың қозғалуы:

A) Сақиналы, бірыңғай салалы бұлшықеттердің жиырылуынан.

B) Көлденең жолақты бұлшықеттердің жиырылуынан.

C) Кутикуланың жиырылуынан.

D) Ұзын бұлшықеттердің жиырылуынан.

E) Біріңғай салалы бұлшықеттердің жиырылуынан.



18. Жабын ұлпасының түрлері

A) тығыз сүйек шеміршек

B) шеміршек тығыз борпылдақ

C) борпылдақ, тығыз, безді, кірпікшелі

D) эпителий талшық тәрізді кірпікшелі

E) май шеміршек талшық тығыз



19. Ағзадағы заттардың ыдырауы

A) сіңіру

B) диссимиляция

C) алмасу

D) ассимиляция

E) қосылу



20. Бүйректі тексеріп емдейтін дәрігер

A) уролог

B) терапевт

C) дерматолог

D) невропатолог

E) хирург



21. Бөбек кезеңі

A) 3-5 жас

B) 1 жастан кейін

C) 1 жасқа дейін

D) 10 жасқа дейін

E) 10 жастан кейін



22. Хромосомалардың бар жері:

A) Клетка орталығы.

B) Рибосома.

C) Лизосома.

D) Ядро.

E) Цитоплазма.



23. Адамдағы бір,екі,үш жұмыртқа жасуша бірден ұрықтану белгілерін анықтайтын генетикалық әдіс:

A) егіздік

B) биохимиялық

C) генеалогиялық

D) цитогенетикалық

E) гибридологиялық



24. Продуценттер дегеніміз:

A) өсімдіктер

B) жануарлар

C) адам


D) саңырауқұлақтар

E) вирустар



25. Аршаның бүрінен:

A) Тамақтық зат алынады

B) Май алады

C) Бояу алады

D) Дәрі жасалады

E) Жіп иіреді



26. Аш ішекте және өт жолында тіршілік ететін паразит қарапайым жәндік:

A) құртамыш

B) қантышқақ амебасы

C) безгек паразиті

D) трипоносома

E) лямблия



27. Былқылдақденелілердің сыртқы қаңқасы:

A) Сирекқылтанды жабын.

B) Бақалшақ.

C) Шапанша.

D) Жабын.

E) Көпқылтанды жабын.



28. Жарық қабылдайтын жасушалардың орналасуы:

A) Көз бұршағында.

B) Қасаң қабықшада.

C) Тор қабықша ішіндегі таяқшалар.

D) Тамырлы қабықшада.

E) Шыны тәрізді денеде.



29. Постэмбриондық даму кезеңдері:

A) бластула сатысындағы ұрық

B) туған сәттен басталады

C) туғанға дейінгі 8 айлық ұрық

D) туғанға дейінгі 6 айлық ұрық

E) туғанға дейінгі 1 айлық ұрық



30. Тірі табиғат өлшемі «түр» - деген ағылшын ботанигі

A) Плотон

B) Э.Дарвин

C) Ф.Энгельс

D) Джон Рей

E) Ч.Дарвин










Каталог: ld
ld -> Сабақтың тақырыбы : Баяндауыш
ld -> Таңғажайып алаң ойыны. М.Әділова
ld -> Мақтаның жемісі мақтаның ашылмай қалған немесе шала ашылған қауашағын дейді. Қауашақ ашылады. Қауашақ ішіндегі ұзын талшықтары (түктері) бар өте көп тұқымдар шашылады
ld -> Одонтогенні кісти діляться на кореневі (радикулярні) і коронкові (фолікулярні)
ld -> Одонтогенні пухлини щелеп
ld -> Производство лекарственных препаратов по контрактам: Простанорм г. Томск
ld -> Гбоу впо рниму им. Н. И. Пирогова
ld -> 1. Гомеостаз – дегеніміз не


Достарыңызбен бөлісу:
1   2   3   4   5   6




©stom.tilimen.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет