ТҮсінік көлік құралдарының жұмысының энергетикалық негізі



Дата18.06.2018
өлшемі163.41 Kb.
ЭНЕРГЕТИКАЛЫҚ ҚОНДЫРҒЫЛАР ТУРАЛЫ ЖАЛПЫ

ТҮСІНІК

1.1. Көлік құралдарының жұмысының энергетикалық негізі

Энергетикалық қондырғылар Ғ (Н) тартым күшін тудырады және осы күштің арқасында пайдалы Апайд механикалық жұмыс жасай отырып, көлік құралдарының (автомобиль, трактор, тепловоз, ұшақ, теплоход және т.б.) £ (км) арақашықтықа орын ауыстыруын және қозғалысын қамтамасыз етеді.


Апайд = Ғ8 (кДж). (1.1)
Бұл пайдалы жұмысты жасау үшін энергияның қандайда бір мөлшерін шығындау керек. Термодинамиканың бірінші бастамасына сәйкес - энергия қайтадан туындамайды, тек қана өзінің бір түрінен екінші түріне өзгереді, сондықтан энергия санын басқа бір түрде сырттан алу керек. Сырттан энергия берілмейтін қандайда бір автономды көлік құралы үшін, энергия «көзі» есебінде әртүрлі табиғи органикалық отынның ішкі химиялық энергиясын қолдануға болады және отынның қоры көлік құралының өзінде орналастырылуы мүмкін. Бірақ қатты, сұйық және газ тәрізді табиғи отындардың ішкі потенциалды энергиясын тікелей механикалық жұмысқа айналдыру мүмкін емес. Отынның ішкі химиялық энергиясын механикалық жұмысқа айналдыру үшін, энергетикалық қондырғылар қарастырылған.

С> (кДж/кг) жану жылуына ие, В (кг) массалы отынның анық бір мөлшерінің толық жануынан жылулық энергияның нақты мөлшерін алуға болады:


А = В-0 (кДж) (1.2)
Отынның жануынан алынған энергия - А, пайдалы жұмыстың жасалуына шығындалуы мүмкін, яғни А = Ашығ

Міне сондықтан автономды көлік құралына арналған энергетикалық тізбек шығ = В<2 -дан Апайд = Ғ-8 дейін энергияның өзгеру сатыларының тізбектелуі) кемінде екі қажетті тізбектелген құрылымнан тұрады:

- жылулық генератордан ЖГ - қолданылатын отынның ішкі химиялық энергиясын жылу тасымалдағыштың жылулық энергиясына айналдыратын құрылғы;

- жылулық цозгалтцыш ЖҚ - жылу тасымалдағыштың жылулық энергиясын өзінің шығымдағы құрылғысының Ілгерінді-қайтымды немесе айналмалы қозғалысының механикалық жұмысына айналдыратын машина (1.1 -сурет).



[1.77]

Ауа - атмосфера ауасы; 1 - жұмыстық дененің - жылу тасымалдағыштың жылулық энергиясы; 2 - жылулық қозғалтқыштың жұмыстық органының Ілгерінді-қайтымды немесе айналмалы қозғалысының механикалық жұмысы; 3 -көлік құралының жетекші дөңгелек айналымының механикалық жұмысы.

Көлік құралының энергетикалық тізбегінде тағы да екі элемент бар, олар:

- беріліс механизмі - БМ («беріліс»), ол тартым күшін тудыруға жұмсалатын энергия ағынын өзгерту тізбегіне кіретін және дөңгелекке (немесе бұрама) берілетін момент пен жылдамдық шамаларын тартым талабына ыңғайландыру үшін қажет. БМ жылулық қозғалтқыштың шығудағы қондырғысы мен жетекші дөңгелек (немесе бұрама)-Д арасында орналасқан;

-аралық қуат алу - ҚА көлік құралының жалііы энергияның бір бөлігін өз қажетіне (көмекші қондырғылар жетегіне, жылытуға, жарықтандыруға және т.б.) алу. Осы мақсаттарға шығындалған энергия үлесі өз қажетіне алынған қуат коэффициентімен бағаланады.

Берілістің пайдалы әсер коэффициенті және энергетикалық қондырғыдан көлік құралының өз қажетіне алынатын энергия (қуат) - 0 үлесіде оның жалпы ПӘК пкөлқ тікелей әсер етеді. Сонда көлік құралының ПӘК цкөжщ шамасын келесі көбейткіштердің туындысы түрінде көрсетуге болады:


Цкөл.щ= Пжг жц (1- 0)- Пбм (1.4)
1.2. Жылулық қозғалтқыштардың түрлері және олардың жұмысының принципиалды негізі.

Жылулық қозғалтқышы деп отынның жануында бөлінетін жылу энергиясын механикалық энергияға өзгертетін машинаны атайды. Жылулық қозғалтқыштарды екі негізгі топқа бөлуге болады:

- сырттай жану қозғалтқыштары;

- іштей жану қозғалтқыштары.

Сырттай жану қозғалтқыштары бұл қозғалтқыштарда отынның жану өнімдері тек қана аралық жылу тасмалдағыштар болып табылады. Оларға Стирлинг қозғалтқышы жатады.

1.3. Стирлинг қозғалтқыштары

Піспекті іштей жану қозғалтқыштарында отынның жану процестері, жылудың бөлінуі және оның бір бөлігін механикалық жүмыс өндіру үшін пайдалану тікелей цилиндр ішінде жүреді. Бүл жағдайда ауамен жеңіл араласатын және жанғыш қоспа түзетін көгілдір және сүйық отындар қоданылады.

Бірақ піспекті қозғалтқыштың жүмыс циклын жүмыстық дене цилиндрге түспей түрып оған жылуды сырттан берумен іске асыруға болады — бу машиналарында, Стирлинг және Эриксон қозғалтқыштарында. Қазіргі уақытта сырттан жылу берілетін піспекті қозғалтқыштардың ішінде Стирлинг қозғалтқыштарына үлкен мән беріледі. Бүл Стирлингтің термодинамикалық циклында термиялық ПӘК Карно циклының ПӘК тең. Бүдан басқа Стирлинг қозғалтқыштары үшін жылу көзі ретінде 500К және одан жоғары температурада жылуды генерациялайтын кез келген жылу көзі қызмет етеді. Жылу көзі ретінде кез келген органикалық және синтетикалық отындардың жану өнімдері, күн, геотермальды және ядролық энергия қолдануға болады. Мүмның бәрі және Стирлинг қозғалтқышын қолдану мүмкіндігі дәстүрлі қолдану салаларынан басқа су асты және космостық аппараттар, автомобильдер және т.б. көңіл аударуда. Қазірдің өзінде Стирлинг қозғалтқышының экономиалық тиімділік, меншікті қуат параметрлері бойынша заманауи дизельдерге тең, ал шу және улы заттар бойынша төмен.

Стирлинг қозғалтқышының жүмысы негізінде 1.14 - суретте көрсетілген термодинамикалық цикл жатыр. Бүл цикл келесі процестерден түрады:



(('2 жылу берумен сығымдау(изотерма ас); (("2 жылу бер (изохора сг); (('і жылу беру және (("і жылу алумен (изохора Ъа) үлғаю (изотерма гЪ). Изотермиялық сығымдау циклдың минимальды.

температурасында Ттіп жүреді, изотермиялық үлғаю — максимальды температурада Ттах.



Сығымдау




Сыртқы ортаға жылу







Беру

Регенераторда қыздыру



Қыздыру




Сырт көзден жылу беру






Ұлғаю




Сырт көзден жылу беру

1







Регенераторда үлғаю

1







Салқындату




Сыртқы ортаға жылу беру

1.14 - сурет. Стирлингтің термодинамикалық циклы [1.120].
Циклда Ок жылуды іштей регенерациялауды қолдану сыртқы изохоралық жылу беруді және алуды болдырмауға мүмкіндік береді, бүл жағдайда (('і = (("2 =((к жылуды генерациялау Стирлингтің термодинамикалық циклының спецификлық ерекшелігі болып табылады.

Стирлингтің термодинамикалық циклын піспектің үздіксіз қозғалысы бар машинада қолдану мүмкін емес. Белгілі жетек механизмдерін қолдана отырып Стирлингтің термодинамикалық циклына үлкен немесе кіші жақындасуларға қол жеткізуге болады. 1.15 - суретте Стирлингтің термодинамикалық циклының принципиалды сүлбасы көрсетілген. Бүл үшін піспек қозғалысы үзік болуы керек. 2 цилиндрде піспек ТМН қарай қозғалуда 1 цилиндрде ЖМН піспек қозғалмайды (1.15, а сурет), бүл 1.14 - суретте ас процесіне сәйкес келеді. Кеңістіктердің жалпы көлемі азаяды, оларда жүмыстық дененің минимальды орташа температурасында сығымдау жүреді. ст. процессінде піспектердің бірлескен қозғалысы жүреді, мүнда ыстық көлемнің көбеюі оған тең салқын көлемнің азаюымен өтеледі, яғни жалпы көлем-Ғ өзгермейді және минимальды шамада түрақтайды (1.15, б суретті қара); жүмыстық дене салқын көлемнен ыстық көлемге орын ауысады. ст. процесінде (1.14 - суретті қара) регенераторда жүмыстық денеге изохоралық жылу беру жүреді. гЪ процесінде 2 цилиндрде піспек (1.15 - суретті қараңыз) төменгі межелі нүктеде қозғалыссыз болады, ал 1 цилиндре піспек ТМН қарай қозғалады — ыстық көлем кеңістігі үлкейеді. Мүнда жалпы көлем үлкейеді және барлық кеңістіктерде максимальды орташа температурада жүмыстық дененің үлғаюы жүреді.



Ъа процесінде (1.14-суретті қараңыз) қос цилиндрдегі піспектер ЖМН қарай қозғалады; мүнда 1 цилиндрдегі ыстық көлемнің азаюы (1.15-суретті қараңыз) 2 цилиндрде оған тең салқын көлемнің үлкеюімен өтеледі. Жалпы көлем максималды және түрақты болып қала береді, ал жүмыстық дене ыстық көлемнен салқын көлемге ығыстырылады. Ъа процесінде (1.14-суретті қараңыз) регенератордағы жүмыстық денеден изохоралық жылу алу жүреді.


1.15-сурет. Піспекті қозғалтқышта Стирлингтің термодинамицикалық циклын іске асырудың принципиалды сұлбасы. [2.85].
Стирлинг қозғалтқышының жүмыс циклын қарастырмас бүрын 1.16 -суретте берілген принципиалды сүлбаға қарайық. Бүл үшін Стирлинг қозғалтқышында жылудың механикалық жүмысқа өзгеруі жүру қажет, оның қүрылымында келесі элементтер болу керек: айнымалы көлемді екі жүмыстық кеңістік — ыстық УЕ және салқын Ус, үш жылу алмастырғыш — қыздырғыш Н, регенератор К және салқындатқыш Ох, айнымалы көлемдермен жылу алмастырғыштарды өзара қосу каналдары, піспектің тура жүрісті қозғалысын айналу қозғалысына өзгертетін механизм.

Стирлинг қозғалтқышында жүмыстық дененің газ трактын қүрайтын жеке элементтер түйықталған жүйені қүрайды, яғни қоршаған ортамен масса алмасу болмайды. Сонымен осы газ тркатасының ішінде жүмыстық дененің (газдың) сомарлық массасы түрақты және фазалық өзгерістерге үшырамайды (фазалық күйін өзгертетін жүмыстық денелер қолданыла алады).

Қыздырғышта — жинақы жылу алмасу аппаратында жүмыстық денеге жылу беріледі. Осыған үқсас салқындатқыш арқылы қозғалатын жүмыстық денеден С2 жылу алынады. Басқадай қүрылғылар (клапандар, задвижкалар, реттығынтер және т.б.) жоқ, бүл қозғалтқыштың қүрылымын қарапайым етеді және оның сенімділігін жоғарлатады.


1.16 - сурет. Стирлинг қозғалтқьішының принципиалды сұлбасы. [2.150].


Сығымдау




Сыртқы ортаға жылу







Беру

Регенераторда қыздыру



Қыздыру




Сырт көзден жылу беру






Ұлғаю




Сырт көзден жылу беру

1







Регенераторда үлғаю

1







Салқындату




Сыртқы ортаға жылу беру

1.17 - сурет. Стирлинг қозғалтқышының жүмыстық циклының жүру

сұлбасы. [2.130].

Регенератор жылу жинақтаушы өтпелі қуысты масса (металдан жасалған тор, шатаспалар; пісірілген қуыс керамика және т.б.) болып табылады, ол жылуды ыстық жүмыстық дене өтетін қыздырғыштан алады және салқындатқыштан кері қайтатын салқын жүмыстық денеге береді. Осылайша қозғалтқыштың регенераторында ішкі жылу алмасудың арқасында жинақталған жылу есебінен жүмыстық дене қыздырғышқа түсу алдында қыздырылады. Нәтижесінде сырттан берілетін жылу мөлшері төмендейді және қозғалтқыштың ПӘК жоғарлайды.

Ішкі контурға берілетін жылу мөлшері, сонымен бірге атқарылатын циклдық жүмыс қозғалтқыштың ішкі кеңістіктеріндегі жүмыстық дененің сомарлық массасына тәуелді. Жүмыстық дененің сомарлық массасы ішкі кеңістіктерге қосымша газ берумен максималды қысымның өсуімен көбейеді. Сонымен қозғалтқыштың қуатын реттеуге болады. Стирлинг қозғалтқышының жүмыстық циклының жүру сүлбасы 1.17 - суретте көрсетілген.

Жұмыстық денені сығымдау нәтижесінде ыстық және салқын кеңістіктер көлемінің сомасының азаюында салқын аумақта (салқындатқыш, регенератордың бір бөлігі, салқын кеңістік) бөлінетін жылу салқындатқышта сыртқы ортаға шығарылады.

Ыстық және салқын кеңістіктер көлемінің өзгеру заңдылығын сығымдауда жүмыстық дененің көп бөлігі салқын аумақта орналасатын етіп таңдайды. Бүл сығымдау жүмысының азаюымен егізделеді.

Сығымдау соңында жүмыстық денені салқын аумақтан ыстық аумаққа (регенератордың бір бөлігі, қыздырғыш, ыстық кеңістік) ығыстыру басталады.

Осы уақытта жүмыстық дене регенератор арқылы өтіп алдынғы циклда жинақталған жылу алады. Регенераторда жылуды толық регенерациялау мүмкін болмағандықтан жүмыстық дене ары қарай қозғалуда қыздырғыш ішінде максималды температураға дейін қызады. Бүл уақытта жүмыстық дененің үлкен бөлігі ыстық аумақта болады және оның ішкі энергиясы жылу беру нәтижесінде жоғарлайды.

Тізбектелген үлғаюда жылу піспек көмегімен механикалық жүмысқа айналады, ал ол иінді білікке беріледі және түтынушыға тапсырылады. Жүмыстық дененің температурасын қажетті жоғары деңгейде үстау үшін қыздырғышта жүмыстық денеге жылу беріледі. Ұлғаю соңында жүмыстық дененің ыстық аумақтан салқын аумаққа ығыстыру басталады. Жүмыстық дене регенератор арқылы өтуде өзінің жылуының бір бөлігін регенратордың жылу жинақтаушы саптамасына береді. Регенрацияның толық жүрмеу нәтижесінде кейінгі қозғалыста жүмыстық дене салқындатқыштағы минималды температураға дейін салқындайды, ал ол жылуды сыртқы ортаға шығарады.

Стирлинг қозғалтқышының жүмыс циклының сүлбасынан көргеніміздей сырт көзден жылу қозғалтқыштың ішкі кеңістігін (ішкі контур) қоршаған ортадан оқшаулауға мүмкіндік береді. Осының арқасында Стирлинг қозғалтқыштарында жүмыстық дене ретінде өте жақсы жылулық физикалық қасиеттерге ие газдар (сутегі, гелий және т.б.) қолдану мүмкін болады. Бүдан басқа іштей жану қозғалтқыштарында қолданылатын бірнеше жүйелер (газ бөлу, газ алмасу, түтату жүйелері, жоғарғы қысымды отын жүйесі және т.б.) қатары қажетсіз болып қалады.

Стирлинг қозғалтқыштарында жүмыс циклы екі ырғақта жүзеге асады, яғни иінді біліктіктің бір айналымында. Бүл мәнділікпен Стирлинг қозғалтқышы екі ырғақты іштей жану қозғалтқышына үқсас. Бірақ екі ырғақты қозғалтқышта піспек асты кеңістіктерді пайдалану жоғарыда атап өткендей біршама қиындықтармен байланысты, ал Стирлинг қозғалтқышында мүндай қүрылымдық шешім қарапайым болып табылады. 1.18-суретте екі әсерлі Стирлинг қозғалтқышының принципиалды сүлбасы көрсетілген. Ыстық кеңістіктің піспек үстіне, ал салқынның піспек астында орналасуы сүлбаның сипатты ерекшелігі болып табылады. Бүл тығыздықтардың қүрылымын жеңілдетеді және оның сенімділігін жоғарлатады. Піспектің әр бір жүрісі жүмыстық жүріс болып табылады. Стирлинг қозғалтқышының жүмыс циклын қүрайтын фазаларды 1 және 2 цилиндрлер мысалымен қарастырамыз. 1 цилиндрде піспек ЖМН жақындайды (1.18, а сурет), 2 цилиндрде піспек ТМН қарай жылжиды. Жүмыстық дененің үлкен бөлігі салқын аумаққа шоғырланған, сығымдау процесі және жүмыстық дененің салқын аумақта салқындауы жүреді. Индикаторлық диаграммада бүл фазаға 12 процесі сәйкес келеді. 1 цилиндр піспегі ТМН қарай қозғалғанда ыстық кеңістік көлемі үлғаяды, 2 цилиндр піспегі ТМН жақындағанда салқын кеңістік көлемі минимумға дейін азаяды. Сыртқы көзден қыздыру жүреді, регенраторда жүмыстық денені ыстық кеңістікке ығыстыру жүреді. Индикаторлық диаграммада бүл фазаға 23 процесі сәйкес келеді.

Келесі фазада (1.18, в сурет) 1 цилиндр піспегі ТМН жақындайды, ыстық кеңістік көлемі жылдам үлкейеді. 2 цилиндр піспегі ЖМН қарай жылжи бастағанда салқын кеңістік көлемі үлкейеді. Ыстық аумақта жүмыстық денеге сырт көзден жылу берілетін үлғаю процесі жүреді. Индикаторлық диаграммада бүл фазаға 34 процесі сәйкес келеді.

а) б) . в) г>


1.18 - сурет. Екі әсерлі Стирлинг қозғалтқышының жүмыстық циклының

жүру сұлбасы. [2.175].


1 цилиндр піспегі ыстық кеңістік көлемін азайта отырып ЖМН қарай қозғалғанда (1.18, г сурет), 2 цилиндрдегі піспек ЖМН жақындайды және салқын кеңістік көлемі үлғаяды. Жүмыстық дене жолай регенраторда және салқындатқышта салқындай отырып салқын кеңістікке ығыстырылады. Бүл фазаға индикаторлық диаграммада 41 процесі сәйкес келеді. Осылай 1 цилиндр піспегінің ЖМН орыны иінді білік айналымының бүрышының есептеудің басы деп қабылдаса, онда бірінші ырғақ 23 және 34 процестер фазасынан, ал екінші ырғық — 41 және 12 процестерінен түрады.

1.4. Іштей жану қозғалтқыштары.

Іштей жану қозғалтқыштары - бұл отынның жану, жылу бөліну және оның механикалыц жұмысца айналу процестері бір жұмыстыц денемен тікелей цозгалтцыштың ішінде жүретін цозгалтцыш. Мүндай қозғалтқыштарға реактивті, роторлы-піспекті қозғалтқыштар, газ шығырлы қондырғылар (ГШҚ), сонымен бірге жылулық қозғалтқыштардың ең кең тараған класстары - піспекті және қүрама қозғалтқыштар жатады.

1.5. Роторлы-піспекті қозғалтқыштар (Ванкел қозғалтқышы). Роторлы-піспекті қозғалтқыштар піспекті қозғалтқыштардан ондағы піспектің ілгерінді-қайтымды қозғалысы айналым қозғалысымен, эпитрохоид (эпициклоид) түрінде жасалған үшбүрыш қорапта ротордың планетарлық қозғалысымен алмастырылған. Қорап пен ротор айналасы арасында ротордың айналуында жүмыстық денені сығымдау, шығару және ығыстыру процестері жүзеге асуы үшін пайдаланылатын өзгермелі көлем пайда болады. Ілгерімелі қозғалыстағы тетіктер массасының болмауы біліктің айналу жиілігін жоғарлатады, ал ол жүмыстық көлемде бірдей массалық зарядпен қозғалтқыштың үлкен қуатын алуға мүмкіндік береді. Қарапайым піспекті қозғалтқыштарға қарағанда бірдей қуаттағы роторлы-піспекті қозғалтқыштар жинақы және жеңіл болады. Айналушы піспекті пайдалану принципі XVI ғасырд-ақ белгілі болған, бірақ оның қүрылымын тек қана 1957 жылы Ф. Ванкел іске асырды, ол жүмысқа қабілетті роторлы-піспекті қозғалтқыштың үлгісін жасады. Ротордың күрделі планетарлық қозғалысы қуат алу білігіне орнатылған эксцентрик орталығымен сызылатын білік өсінің айналасында айналатын ротордың геометриялық орталығымен жүзеге асады. Үш бүрышты ротор мойынтіректе эксцентрикті айнала айналады, ал қорапшаға қарағанда ротордың айналуы сырттай ілінісетін қозғалмайтын тісті дөңгелек айналасында роторға бекітілген іштей ілініскен шестерналарды айналдыру арқылы жүзеге асады. Эксцентрик білігінің үш айналымында ротор бір толық айналым жасау үшін тісті жүптың беріліс қатынасы 3:2 болу керек.

Роторлы-піспекті қозғалтқыштарда жүмыс процесі ір үш кеңістіктегі төрт ырғақта жүзеге асады, олардың кезектесуін 1.25 - суреттен көруге болады, онда сонымен бірге қарапайым піспекті қозғалтқыштардың сәйкес процестері де берілген.




1.25 - сурет. Роторлы-піспекті қозғалтқыштар жүмысының сұлбасы I - енгізу; II - сығымдау; III - тұтану; ІҮ-ұлғаю; V – шығару. [2.180].
Роторлы-піспекті қозғалтқыштардың әр ырғағының жүру уақыты эксцентрик біліктің (қуат алу білігі) 270° айналу бүрышына созылады, яғни бір кеңістіктегі толық төрт ырғақты цикл ротордың толық бір айналымында немесе қуат алу білігінің үш айналымында жүреді. Қоспаны түтату ең үлкен сығымдау сәтіне жақын уақытта бір немесе екі түтату қүралдарымен жасалады. Газ бөлуге арналған клапандары бар төрт ырғақты піспекті қозғалтқыштарға қарағанда роторлы-піспекті қозғалтқыштарда газ бөлу сығымдау және үлғаю камераларын жасайтын жанама бетте терезелерді ашатын ротордың өзімен жүзеге асады. Сонымен газ бөлу екі ырғақты піспекті қозғалтқыштарға үқсас. Роторлы піспекті қозғалтқыштардың моторесурсы піспектілерге қарағанда төмен. Бүл жанама (эпитрохоидты) беттердің тез желінуі тығыздық пластиналарының желінуіне, тығыздықтарды жоғалтуға және қозғалтқыштың істен шығуына әкелуімен байланысты. Сондықтан бүл қозғалтқыштардың типі көлік қүралдарында көп қолданыс таппады.

1.6. Энергия көзі ретіндегі іштей жану қозғалтқышының сипаттамасы.

Өнеркәсіптерде, көлікте, ауыл шаруашылығында және стационарлық энергетикада іштей жану қозғалтқыштарының тез таралуы келесілермен байланысты:

Іштей жану қозғалтқышының бір цилиндрінде (бір кеңістікте) жылуды аз жоғалтумен жұмыс циклын іске асыру, жылы және салқын көздер арасында температура мен қысымның біршама ауытқулары қозғалтқыштардың басқа типтерімен (бу машинасы, ГШҚ) салыстырғанда бұл қозғалтқыштардың жоғары экономикалық тиімділігін қамтамасыз етеді. Іштей жану қозғалтқыштарының арасында дизельдік қозғалтыштар қауттың кең диапазонда өзгеруінде отынның химиялық энергиясын механикалық жұмысқа жоғары ПӘК айналдырады. Мұнайлық отындардың қорының шектелуін есепке алса дизельдердің бұл сапасы өте маңызды.

Қандайда бір энергия тұтынушымен оңай байланысуын іштей жану қозғалтқыштарының оң ерекшеліктеріне жатқызуға болады. Бұл қозғалтқыштардың қуат өзгеру мен айналу моментінің сәйкес сипаттамаларын алу мүмкіндігімен түсіндіріледі. Іштей жану қозғалтқыштарының автомобильдер, тракторлар, ауыл шаруашылық машиналары, тепловоздар, кемелердің энергетикалық қондырғылары болып табылады, сонымен бірге олар стационарлық электрлік кешендерде қолданылады, яғни іштей жану қозғалтқыштарын көптеген областарда қолданады. Салыстырмалы төмен жасалу бағасы, жинақылық және іштей жану қозғалтқыштарының аз массасы оларды әртүрлі күштік қондырғыларда кеңінен қолдануға мүмкіндік береді. Іштей жану қозғалтқышы бар қондырғы үлкен автономдылыққа ие. Іштей жану қозғалтқыштарының жай уақытта тез іске қосылу мүмкіндігі маңызды оң сапасы болып табылады. Төмен температурада жұмыс істейтін қозғалтқыштар іске қосуды жеделдетуге және жеңілдетуге арналған арнайы құрылғылармен жабдықталады. Қозғалтқышты іске қосудан кейін жылдам толық жүктеме ала алады. Пайдалану жағдайларында қозғалтқыш қалыптаспаған және ауыспалы режимдерде жиі жұмыс істейді. Піспекті және құрама қозғалтқыштар бұл режимдерде жұмыс істеуге жақсы қалыптасқан. Іштей жану қозғалтқыштарын көлік құралында пайдалануда өте маңызды біршама тежеу моментіне ие.

Отынның көптеген түрлерінде бір қозғалтқыштың жұмыс істеу қабілеттілігі дизельдердің оң сапасына жатады. Көп отынды автомобиль дизельдерінің құрылымдары белгілі, сонымен бірге дизельдік отыннан қазандық мазутқа дейінгі әртүрлі отындарда жұмыс істей алатын аз қуатты кеме қозғалтқыштары да белгілі. Іштей жану қозғалтқыштарының оң сапаларымен қатар оның бір қатар кемшіліктері де бар.

Олардың ішінде:



мысалы, бу және газ шығырларымен салыстырғанда агрегаттық қуаттың шектелуі; жоғары шу деңгейі; іске қосуда иінді біліктің жоғары айналым жиілігі және тұтынушының жетекші дөңгелегімен тікелей қосылудың болмауы; шығатын газдардың зияндылығы;

- қалыпсыз инерция күштері мен моменттерінің тууына себепші және айналым жиілігін шектейтін піспектің ілгерінді-қайтымды қозғалысы.
Каталог: uploads -> doc -> 0529
doc -> Баяндама Тақырыбы: «Қазақтың ұлттық ойындары»
doc -> Сабақтың тақырыбы: Бөлу Сабақтың мақсаты: Білімділік: Рационал сандарды бөлу ережесін есептер шығаруда тиімді
doc -> Сыныптан тыс сағат Тақырыбы : «Наурыз тойы» Ұлттық ойындар №3 9-10-11-сынып
doc -> Сабақтың тақырыбы Ішкі, сыртқы және аралас бездер Жалпы мақсаттары
doc -> Сабақ жоспары Мұғалім: Сабыргалиева Гулсім Сәлімқызы Сынып: 8 " а "
doc -> 1. Хлоропластары көп ұлпа a фотосинтездеуші ұлпа
doc -> ДСҰ- ның Саудадағы техникалық кедергілер жөніндегі комитеті 2015 жылдың 1-30 қараша аралығында жарияланған хабарламалар тізімі
0529 -> Сабақ №47-48 Сынып: 7 Күні: Пәні: Биология


Достарыңызбен бөлісу:


©stom.tilimen.org 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет