БАҒдарламасы «Жаратылыстану ғылымының экологиялық аспектілері»



жүктеу 91.19 Kb.
Дата17.07.2017
өлшемі91.19 Kb.
түріБағдарламасы

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҒЫЛЫМ ЖӘНЕ БІЛІМ МИНИСТРЛІГІ

СЕМЕЙ қаласының ШӘКӘРІМ атындағы МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ



СМЖ 3 дәрежелі құжаты

ТК ОБ

ТК ОБ

042-18-25.1.62/01 -2016



Таңдау компонентінің

ОҚУ БАҒДАРЛАМАСЫ

«Жаратылыстану ғылымының экологиялық аспектілері»


№ 1басылым 08.09.2016 ж.



ПӘННІҢ ОҚУ БАҒДАРЛАМАСЫ



«Жаратылыстану ғылымының экологиялық аспектілері»

5В060800 «Экология»

5В073100 «Тіршілік әрекетінің қауіпсіздігі және қоршаған ортаны қорғау»
Кафедра «Экология және қоршаған ортаны қорғау»

Курс 2


Кредиттер саны 3

Барлық сағат 135

Дәрістер 30

Семинар (тәжірибелік) сабақтар 15

Зертханалық сабақтар

БӨЖ 90


Курстық жұмыс (жоба) -семестр

Емтихан



Семей 2016

Алғысөз
1 ӘЗІРЛЕГЕН

Құрастырушы

Ашакаева Р.У. аға оқытушы _________ 31.08.2016 ж.

2 КЕЛІСІЛДІ

2.1 Кафедра отырысында «Экология және қоршаған ортаны қорғау»

Хаттама № 1 31.08.2016 ж.


Кафедра меңгерушісі ______________ Кабышева Ж.К.
2.2 Факультеттің оқу-әдістемелік бюросының отырысында

Хаттама № 1 01.09. 2016 ж.


Төраға ______________ Тлеубаева А.В.
3 БЕКІТІЛДІ

Университеттің оқу-әдістемелік кеңесінде мақұлданды және баспаға ұсынылды

Хаттама № 1 08. 09.2016 ж.
ОӘК төрағасы, оқу-әдістемелік істері

жөніндегі проректор ______________ Искакова Г.К.

АЛҒАШ РЕТ ЕНГІЗІЛДІ

МАЗМҰНЫ


1

Түсініктемелік хат

4

2

Кіріспе

5

3

Пәннің негізгі бөлімдері

5

4

Зертхана (тәжірибелік), семинар сабақтардың тақырыбының тізімі

7

5

Білім алушылардың өзіндік жұмысының тақырыптарының тізімі

8

6

Ұсынылған әдебиеттер тізімі

8



1 Түсініктемелік хат
«Жаратылыстану ғылымының экологиялық аспектілері» - пәні студенттерді курстың мазмуны мен, өзектілігі мен маңыздылығымен, саясаттылығымен таныстырады Осы курсты оқуда студентер әдебиеттермен жұмыс істеуді, әдебиеттерді іздестірі жолдарымен және экологияның зерттеу әдістерімен танысады Организмдердің тіршілік ету жағдайларын және организмдер мен олардың тіршілік ету ортасы арасындағы өзара байланыстарды зерттейтің ғылым. Жаратылыстанудың экологиялық аспектілері экожүйелермен және қаумдастықтардың биологиялық өнімділігін зерттейді. Жоғары оқу орындарында жоғары білікті мамандарды дайындауда олардың білімділігіне, іздемпаздығына көңіл бөлінеді. Студенттер алған білімдерін ғаламдық, аймақтық және жергілікті экологиялық мәселелерді шешуге қолдана білулері керек.
Пәнді оқыту мақсаты
Қоршаған орта туралы ілім пәні студенттердің экологиялық мәдениетін, экологиялық жағдайды терең түсіне отырып экологиялық білім мен тәрбие, қоршаған ортаның жағдайын жақсартуға іс жүзінде қатысу арқылы қалыптастыру болып табылады.
Пәннің негізгі міндеттері

Пәнді оқып білудегі негізгі міндет-өзінің білімін тереңдету, ойлау қабілетін дамыту, теориялық және профессионалдық деңгейлерін жоғарлату мақсатында, жан-жақты дамыған білікті мамандар дайындау.

Пәнді оқып білудің нәтижесінде студент білуі керек:

- ғылыми жетілдірудің әдістемелік негіздерін білуі;

-ғылыми зерттеу әдістерінің бағыттарын оқып үйренуі;

-теориялық білімді меңгеру;

-жинақталған ғылыми мәліметтерді істей білу;

-экологиялық мәселелерді шешуде алған білімдерін және зерттеу әдістерін қолана білу.
2 Кіріспе

«Жаратылыстану ғылымының экологиялық аспектілері» - пәні студенттерді курстың мазмуны мен, өзектілігі мен маңыздылығымен, саясаттылығымен таныстырады Осы курсты оқуда студентер әдебиеттермен жұмыс істеуді, әдебиеттерді іздестірі жолдарымен және экологияның зерттеу әдістерімен танысады Организмдердің тіршілік ету жағдайларын және организмдер мен олардың тіршілік ету ортасы арасындағы өзара байланыстарды зерттейтің ғылым. Жаратылыстанудың экологиялық аспектілері экожүйелермен және қаумдастықтардың биологиялық өнімділігін зерттейді. Жоғары оқу орындарында жоғары білікті мамандарды дайындауда олардың білімділігіне, іздемпаздығына көңіл бөлінеді. Студенттер алған білімдерін ғаламдық, аймақтық және жергілікті экологиялық мәселелерді шешуге қолдана білулері керек.


3 Пәннің негізгі бөлімдері
Модуль 1 Биологияның экологиялық аспектілері
Бөлім 1 Биологиялық, физикалық, химиялық экологияны үйренуде жүйелі түрдегі әдістің әсері.

Кіріспе дәріс. Биожүйелер және олардың функционалдануы мен тұрақты дамуының заңдылықтары. Су және құрлық экожүйе түрлері.


Модуль 2 Химияның экологиялық аспектілері
Бөлім 1 «Табиғат-өндіріс» жүйесіндегі химиялық кәсіпорындардың екі жақты ролі.

Атмосфера, литосфера және гидросфераның экологиялық химиясы.


Бөлім 2 Қоршаған орта мәселелері және химиялық экология. Маңызды элементердің биогеохимиялық айналымы.Қоршаған ортаны ластайтын заттардың химиясы және оларды тазарту, бақылау және бөлу тәсілдері.

Органикалық қосылыстар және оның трансформациялануы.

Өндіріс орындарының қалдықтарын қайта өңдеу және сақтаудың химиялық әдістері және қоршаған ортаны қорғау.
Модуль 3 Физиканың экологиялық аспектілері
Бөлім 1 Техногенді физикалық ластану және табиғи фон. Қоршаған ортаны «ластаудың» жалпы түсінігі.
Техногенді физикалық ластаушылардың жіктелуі. Шу және дыбыс жайлы түсінік. Табиғи және техногенді жаратылыстағы шу көздері. Физикалық табиғаты бойынша шудың жіктелуі. Шудың биологиялық әсері. Шуды тұрақтандыру. Шудан қорғау әдістері.
Бөлім 2 Вибрация: вибрацияның өндірістік көздері. Вибрацияның биологиялық әсері. Вибрация мен инфрадыбыстардан қорғану әдістері мен тәсілдері.
Әртекті жүйелер үшін энтропияның құрылымы. Энтропия, биосфера, қоршаған ортаны қорғау. Энтропия және техникалық прогресс критериясы.Энторпия және Жердің жылулық сәулеленуі: термодиеамиканың екінші бастамасы. Энтропияның өсу заңдылығы.

Модуль 4 Биосфера және күн- жер байланысы
Бөлім 1 Электромагнитті өріс (ЭМӨ). (ЭМӨ) технологиялық көздері. ЭМӨ биологиялық әсері

ЭМӨ мен биологиялық объекттің әсерлесу сипаты. Энергетикалық әсер. Электромагниттік өрістердің әсерінен қорғау. ЭМӨ нормалау. Жылулық сәулелену: жердің радиациялық және жылулықбалансы. Жылулық ластану.


Бөлім 2 Ультракүлгін сәулелену (УК). УК сәулеленудің табиғи және техногенді көздері. УК сәулеленудің биологиялық әсері. Атмосфераның УК сәулеленуден қорғау қасиеттері.
Иондаушы сәулелену. Иондаушы сәулеленудің түрлері. Иондаушы сәулеленудің өлшем бірлігі. Радиоактивтік өнімдерінің биологиялық әсері. Ионданушы сәулеленуді мөлшерлеу және олардан қорғау әдістері. Радиациялық экология.Лазерлі сәулелену. Лазерлі сәулелену қасиеттері. Лазерлі сәулеленудің биологиялық әсері.
4 Зертхана (тәжірибелік), семинар сабақтардың тақырыбының тізімі

1.Қоршаған ортаны қорғаудың әдіснамалық және ғылыми аспектілері.

2.Қазақстандағы қоршаған ортаны қорғауды ұйымдастыру. Халықаралық бірлестік.

3. Негізгі экологиялық ілімдер.

4. Экологиялық факторлардың жіктелуі.

5.Ерекше қорғалатын табиғи территориялар.

6.Антропогендік ландшафтарды қорғау.

7.Қоршаған ортаны кешенді қорғау. Адамның қоршаған ортаға ауыл шаруашылық арқылы әсер етуші фкторы.

8.Химиялық экология және қоршаған ортаны қорғау мәселелері.

9.Экология саласындағы Қазақстандық заңнама. Экологиялық нормативтер.

10.Адам денсаулығы және тіршілік ортасы.

11.Табиғатты пйдаланудың экономикалық механизмі және қоршаған ортаны қорғау.

12.Экологиялық дағдарыстың болу себептері және одан шығудың жолдары.

13.Экологиялық заңды бұзушылыққа жауапкершілік.

14.Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық қамтамасыз ету негіздері және табиғи ресурстарды тиімді пайдалану.

15.Ядролық апаттар кезінде қоршаған ортаның ластануы.


5 Білім алушылардың өзіндік жұмысының тақырыптарының тізімі
1.Радиоактивті заттармен ластану.

2. Пайдалы қазбаларды тиімді пайдалану.

3.Жеке макро және микроэлементтер мысалында олардың биологиялық ролі.

4. Атмосфераның түрлі қабаттарындағы жүретін негізгі реакциялар.

5. Радиоактивті қалдықтардың айналымын басқарудың қазіргі заманғы концепциясы.

6. Ауыр металдардың таралу ариалының қалыптасуында өсімдіктердің ролі

7. Қоршаған ортаның мониторингі.

8. Жылу энергетикалық ресурстар жіне олардыпайдалану жолдары.

9. Суды пайдалану және дайындаудың стратегиясы.

10. Адам қоғамының экологиялық мәселелері.



11. Қоршаған ортаны қорғаудың қоғамдық ұйымдар мен бірлестіктері




6 Ұсынылған әдебиеттер тізімі

Негізгі әдебиет


1 Қуатбаев А.Т. Жалпы экология. Алматы. 2012ж.

2 Джусупова Д.Б. Экологиялық биотехнология. Алматы.2013ж.

3 Братков В.В., Геоэкология. Алматы. 2014ж.

4 Нұрғызарынов А., Экология және тұрақты даму. Астана. 2014

5 Жатканбаев Б. С. Экология негіздері. Алматы. 2010ж.

6 Бейсенова Ә. Экология және табиғатты тиімді пайдалану. Алматы. 2004ж.

7 Оспанова Г.С., Бозшатаева Г.Т. Экология. Алматы. Экономика. 2010ж

8 Аќбасова А.Ж. Саинова Г.Є. Экология. Алматы. 2008ж.

9 Оспанова Г.С., Бозшатаева Г.Т. Экологиядан оку –әдістемелік қүрал.

Алматы. Экономика. 2009 ж.


Қосымша әдебиеттер

1 В .И.Коробкин, Л.В.Передельский «Экология» Ростов-на Дону, 2001.

2 А.М. Никаноров, Т.А.Хоружая . «Экология» .М.,2000.

3 Т.К. Сағымбаев . Экология және экономика. Алматы. 2007

5 А.А. Горелов. Экология. М., 2000.

6 Глухов В.В., Лисочкина Т.В., Некрасова Т.П., Экономические основы

экологии Санкт-Петербург « Специальная литература» 2007.

7 Федорова А.И., Никольская А.Н. Практикум по экологии и охране окружающей среды. Москва. 2003.

8 Агроэкология/ Под ред. В.А. Черникова. – М.: Колос, 2000. – 536 с.
Интернет-көздері

1 https://ru.wikipedia.org/wiki



2 http://csrjournal.com/ustojchivoe-razvitie-koncepciya-principy-celi

3 http://www.un.org/ru/sections/general/un-and-sustainability/index.html
: ebook -> umkd
umkd -> «Орта ғасырдағы Азия және Африка тарихы»
umkd -> ПӘннің ОҚУ – Әдістемелік кешені «Орта ғасырдағы Азия және Африка тарихы»
umkd -> Азақстан республикасының білім және ғЫЛ
umkd -> ПӘндердің ОҚУ-Әдістемелік кешені
umkd -> Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі
umkd -> Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі
umkd -> 123 -беттің сі казақстан республикасы білім және ғылым министрлігі
umkd -> ПӘндердің ОҚУ-Әдістемелік кешені
umkd -> Экотоксикология» пәнінің оқу-әдістемелік кешені №1 басылым 050608-«Экология» мамандығына арналған
umkd -> Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі




©stom.tilimen.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет