1 вариант Пиролдың химиялық қасиеттері. Қосылу реакциясы: галогендеу, малеин ангидридінің қосылуы 2



Дата27.10.2018
өлшемі89.57 Kb.


1 вариант

1. Пиролдың химиялық қасиеттері. Қосылу реакциясы: галогендеу, малеин ангидридінің қосылуы

2. Келесі қосылыстардың құрылыстық формуласын жазыңыздар:

а) 5-метил-2-фурилметил эфирі, триптофан

б) тетразол, 2-тиофенкарбон қышқылы

в) 2,5-дифенилфуран, 1,4-диазин



3. Келесі қосылыстардың мүмкін болатын изомерлерінің (3-тен кем емес) құрылыстық формуласын жазыңыздар. Оларды атап, орынбасарларының орнын әріп немесе санмен белгілеңіздер:

а) метилиндола

б) монометилпиперидина

4. Келесі гетероциклдарды 1,4-дикарбонильді қосылыстардан алу реакциясын жазыңдар, реакция шартын көрсетіңіздер:

а) 2,3,5-триметилпиррол

б) 1-пропил-2-метилпиррол

в) β-пропилпиррол



5. Келесі қосылыстарды бастапқы зат ретінде алып, Скрауп әдісі бойынша хинолин туындыларын алыңыздар:

а) глицерин, күкірт қышқылы, м-броманилин, м-нитрохлорбензол



6. 5-бром-3-метилиндол Фишер реакциясы арқылы алу үшін бастапқы зат ретінде арилгидразондар және карбонильді қосылыстардың қайсысын алады?

7. Реакция теңдеуін аяқтаңыз және түзілген өнімдерді атаңыз:

Хинолин +KMnO4 (сілт.орт.)


8. Күміс – айна реакциясын беріп, C5H3ClO3 затын түзетін C5H3ClO2 қосылысының құрылысы қандай? C5H3ClO3-ті қыздырғанда СО2 бөледі және α-хлорфуранды береді.
2 вариант

1.Индолдың химиялық қасиеті: электрофилді орынбасу реакциясы, галогендену, нитрлену, сульфирлену, ацетирлену, алкилирлену, азоөнімдерінің алынуы.

2. Келесі қосылыстардың құрылымдық формуласын жазыңыз:

а) никотинді қышқыл, пиразол

б) никотин, оксазол

в) фурфурол, 1,2-диазин



3.Берілген қосылыстардың сәйкес болатын (3-тен кем емес) изомерлерінің формуласын жазыңдар. Атауын жазып, орынбасушылардың орнын әріппен немесе санмен көрсетіңдер:

а) диметилфуран

б) пиридинкарбондықышқыл
4. Төменде берілген гетероциклдерді өздеріне сәйкес 1,4-дикарбонильді қосылыстардан алу реакция теңдеуін жазып, реакция жағдайын көрсетің-дер:

а) 2,4-диметилфуран

б) N-метил-2,5-дифенилпиррол

в) β-этилпиррол


5. Бастапқы заттар ретінде төменде берілген қосылыстарды алып, Скрауп бойынша хинолиннің сәйкес туындыларын алыңдар:

а) глицерин, серная кислота, о-броманилин, о-нитробромбензол



6. Фишер реакциясы бойынша төменде берілген затты алу үшін қандай арилгидразонды және карбонильді қосылыстарды бастапқы зат ретінде алуға болады :

а) 2,3-диметил-5-хлориндол



7. Төменде берілген өзгерістерді жүзеге асырыңыздар:



8. C6H6OS құрамының құралымы келесі қасиеттер келеді: 1)күмістің оксидының аммиакты ерітіндісімен әсер етпейді; 2) оксим береді; 3) Тотығу нәтижесінде α-тиофенкарбонды қышқыл түзеді. Заттың құрылымдық формуласын анықтаңыз.

3 вариант
1. Пиридиннің химиялық қасиеті: тұздың түзілуі, алкилгалогенидтермен әрекеттесуі, N-оксидтың түзілуі.

2. Келесі қосылыстардың құрылымдық формуласын жазыңыз:

а) иодты N-метилпиридиний, 2,5-диметилфуран

б) аденин, α-ацетилтиофен

в) α,β-диметилтиофен, бензофуран



3. Берілген қосылыстардың сәйкес болатын (3-тен кем емес) изомерлерінің формуласын жазыңдар. Атауын жазып, орынбасушылардың орнын әріппен немесе санмен көрсетіңдер:

а) Монометилпиридин

б) тиофен туындысы эмпирикалық формуламен C6H8S

4. Төменде берілген гетероциклдерді өздеріне сәйкес 1,4-дикарбонильді қосылыстардан алу реакция теңдеуін жазып, реакция жағдайын көрсетің-дер:

а) N-метилпиррол



5. Бастапқы заттар ретінде төменде берілген қосылыстарды алып, Скрауп бойынша хинолиннің сәйкес туындыларын алыңдар:

а) көртышқан альдегиді, анилин, нитробензол (қышқыл орта)



6. Фишер реакциясы бойынша төменде берілген затты алу үшін қандай арилгидразонды және карбонильді қосылыстарды бастапқы зат ретінде алуға болады :

а) 5-хлор-2-фенил-3-метилиндол



7. Төменде берілген өзгерістерді жүзеге асырыңыздар:



8. Алкалоид ерітіндісін тотықтыру кезінде, балқу температурасы 232 оС болатын пиридинкарбонды қышқыл алынды. Осы қышқыл 2,3-пиридинкарбонды қышқылдың қыздырылуы кезінде монодекарбоксилдеу кезінде алынды. Балқу температурасы 232 оС қышқылдың құрамы қандай?

4 вариант

1. Пиридиннің химиялық қасиеті: электрофилді және нуклеофилді орынбасу реакциясы, қалпына келу реакциясы және пиридинді сақинаның көрінуі.

2. Келесі қосылыстардың құрылымдық формуласын жазыңыз:

а) 2,2-дифурилкетон, имидазол

б) α-бензоилфуран, 1,3-диазин

в) изоникотинді қышқыл, 1,2,3-триазол



3.Берілген қосылыстардың сәйкес болатын (3-тен кем емес) изомерлерінің формуласын жазыңдар. Атауын жазып, орынбасушылардың орнын әріппен немесе санмен көрсетіңдер:

а) аминопиридин

б) индолкарбонды қышқыл

4. Төменде берілген гетероциклдерді өздеріне сәйкес 1,4-дикарбонильді қосылыстардан алу реакция теңдеуін жазып, реакция жағдайын көрсетің-дер:

а) N-пропилпиррол

б) 2,5-дифенил-3-тиофенкарбондықышқыл

в) 1-метилпиррол



5. Бастапқы заттар ретінде төменде берілген қосылыстарды алып, Скрауп бойынша хинолиннің сәйкес туындыларын алыңдар:

а) ацетилацетон, анилин (қышқыл орта)



6. Фишер реакциясы бойынша төменде берілген затты алу үшін қандай арилгидразонды және карбонильді қосылыстарды бастапқы зат ретінде алуға болады :

а) α-фенил-β-этилиндол



7. Төменде берілген өзгерістерді жүзеге асырыңыздар:



8. Егер тотығу нәтижесінде 5-бромпиридин-2,3-дикарбонды қышқыл алынса, хинолин туындысының құрамы қандай болады?

5 вариант
1.Имидазолдың химиялық қасиеті: спецификалық құрамы – металдану, карбондену, асқын тотықпен тарамдау.

2. Келесі қосылыстардың құрылымдық формуласын жазыңыз:

а) 1,2-диметилпиридин иодиді, карбазол

б) пиридинхлориді, карбазол

в) фурфурол оксимі, барбитурды қышқыл



3.Берілген қосылыстардың сәйкес болатын (3-тен кем емес) изомерлерінің формуласын жазыңдар. Атауын жазып, орынбасушылардың орнын әріппен немесе санмен көрсетіңдер:

а) фуранкарбондықышқыл

б) тиофендикарбондықышқыл
4. Төменде берілген гетероциклдерді өздеріне сәйкес 1,4-дикарбонильді қосылыстардан алу реакция теңдеуін жазып, реакция жағдайын көрсетің-дер:

а) 2,5-диметилтиофен

б) 2,5-дифенилтиофен

в) 1,2,5-триметилпиррол


5. Бастапқы заттар ретінде төменде берілген қосылыстарды алып, Скрауп бойынша хинолиннің сәйкес туындыларын алыңдар:

а) глицерин, серная кислота, п-хлоранилин, п-нитрохлорбензол



6. Фишер реакциясы бойынша төменде берілген затты алу үшін қандай арилгидразонды және карбонильді қосылыстарды бастапқы зат ретінде алуға болады :

а) β-этилиндол



7. Төменде берілген өзгерістерді жүзеге асырыңыздар:

8. Фелинг реакторы арқылы C6H3BrO3 алу кезіндеқолданылатын C5H3BrO2қосылыс қандай құрылым береді. Соңғы қыздыру кезінде көмірқышқыл газ және α-бромфуран бөлінеді.


6 вариант
1. Пиррол, фуран және тиофен молекулаларында гетероатомдар мен көміртек атомдары қандай валенттілік күйде болады? Осы гетероциклдердегі - және - байланыстар схемасын салып көрсет. Неге олар ароматтық қасиет көрсетеді?

2. Барлық мүмкін болатын изомерлердің құрылымдық формулаларын құрастыр:

1) метилфуранның,

2) диметилтиофеннің,

3) метилпирролдың.

Оларды ата.

3. Келесі қоспаларды қыздырылған алюминий оксиді үстінен өткізгенде қандай заттар түзіледі?

1) ацетилен мен күкіртсутегі,

2) ацетилен мен аммиак.

Реакция теңдеулерін жаз және алынған затты ата.



4. Пирролға сірке ангидридімен әсер еткенде жүретін реакция теңдеулерін жазыңыз.

Қандай механизм бойынша жүреді? Неге пирролды азот қышқылмен нитрлеуге болмайды? Электрофильді реагент пен тотықтырғыштарға байланысты фуран мен пиррол бензолдың қандай туындыларына ұқсас?



5. Моносульфирлеу үшін қандай сульфирлейтін затты (буланған күкірт қышқылын, 85 % күкірт қышқылын, пиридинсульфотриоксидті) қолданған жөн:

1) бензолды, 2) пирролды, 3) фуранды, 4) тиофенді. Реакция теңдеулерін көрсет.



6. Порфиннің құрылымдық формуласын сал. Қандай табиғи қосылыстарда профин ядросы кездеседі? Қандай қосылыстарды профириндер деп атайды.

7. Реакция теңдеуін аяқтаңыз және түзілген өнімдерді атаңыз:

Индол + пиридинсульфотриоксид


8. Реакция теңдеулерін жаз: 1) пиридинді нитрлеу, 2) пиридинді сульфирлеу. Реакция жағдайын көрсет. Неге пиридин молекуласында электрофильді орынбасу реакциясы тек қатаң жағдайда ғана жүреді? 2- және 3-ші орындарда электрофильді орынбасу кезінде түзілетін – комплекстердің шекті құрылымын салып көрсет және олардың тұрақтылығын салыстыр.

7 вариант

1. Пиррол гетероцилдердің электрофильді реагенттермен реакцияға түсу мүмкіндігіне электрондонорлы (ЭД) және электроацепторлы (ЭА) орынбасарлар қалай әсер етеді? Пиррол, 2-метилпиррол және 2-нитропирролдың реакциялық мүмкіндіктерін салыстыр.

2. Юрьев реакциясы жағдайында қандай заттар түзіледі, егер келесі заттар бір – бірімен әрекеттессе:

  1. α – метилтиофен мен метиламин,

  2. 2,5-диметил пиррол мен күкірт сутегі.

Реакция теңдеулерін жазыңыз.

3. Гетероциклдердің қайсысы электрофильді реагенттермен оңайырақ реакцияға түседі:

1) фуран,

2) α –метилфуран,

3) 2-нитрофуран,

4) фуран-2-карбон қышқылы? Түсіндір.



4. 3-нитротиофеннің ацетилхлоридпен әрекеттесу кезінде электрофильді орынбасар қандай орынға басымырақ барады? Орынбасардың ядродағы бағытталу әсерін және кеңістіктік факторларды ескере отырып реакция теңдеуін жазыңыз.

5. Табиғатта кездесетін келесі заттардың құрылымдық формуласын көрсет:

1) β–D – глюкозид индоксилі (өсімдік индикан),



2) индоксилдің гидросульфаты (жануар индиканы).

6. 1) Пропион альдегидімен, 2) пропион қышқылының ангидридімен (калий ацетаты қатысында) фурфурол конденсациясы кезінде қандай заттар түзіледі? Жауабыңызды реакция теңдеуімен дәлелдеңіз.

7. Келесі схема бойынша реакция теңдеуін жаз:

8. Келесі алкалоидтардың құрылымдық формуласы қандай: 1) кониин (2-пропилпиперидин), 2) никотин (1-метил-2-(3’-пиридил)пирролидин), 3) анабазин (2-(3’-пиридил)пиперидин).
Каталог: ebook
ebook -> «Орта ғасырдағы Азия және Африка тарихы»
ebook -> ПӘннің ОҚУ – Әдістемелік кешені «Орта ғасырдағы Азия және Африка тарихы»
ebook -> Как лечить аденому простаты
ebook -> Азақстан республикасының білім және ғЫЛ
ebook -> ПӘндердің ОҚУ-Әдістемелік кешені
ebook -> Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі
ebook -> Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі
ebook -> 123 -беттің сі казақстан республикасы білім және ғылым министрлігі
ebook -> ПӘндердің ОҚУ-Әдістемелік кешені


Достарыңызбен бөлісу:


©stom.tilimen.org 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет